„ყოველთვის მეგონა, რომ ნამდვილი მეგობარი მყავდა“: სანამ არ გავიგე, რომ მისთვის მხოლოდ მოსახერხებელი ვარიანტი ვიყავი

— ნინო, გესმის საერთოდ, რას მეუბნები? — ხმამაღლა ვკითხე, როცა მისგან ყველაზე მწარე სიტყვები მოვისმინე. სამზარეულოში ვიდექით, პატარა ბინაში, რომელიც ათენში ვიქირავეთ, როცა საქართველოდან წამოვედით. გარეთ წვიმდა, ფანჯრიდან წყლის წვეთები ჩამოდიოდა და თითქოს ჩემს ცრემლებს ეჯიბრებოდა.

— მაპატიე, მარიამ, მაგრამ შენ ჩემთვის ყოველთვის უფრო მოსახერხებელი იყავი, ვიდრე ნამდვილი მეგობარი… — ნინომ თავი დახარა და თეფშზე თითებით თამაშობდა.

ამ სიტყვებმა თითქოს გულში დანა ჩამარტყა. ათი წელი ვიცნობდი ნინოს. ერთად გავიზარდეთ თბილისში, ერთ სკოლაში ვსწავლობდით, მერე უნივერსიტეტშიც ერთად ჩავაბარეთ. როცა ჩემი ოჯახი გაჭირვებაში აღმოჩნდა და მამაჩემი ავად გახდა, ნინო იყო ერთადერთი, ვინც გვერდში დამიდგა. მეგონა, რომ ჩვენს შორის რაღაც განსაკუთრებული იყო — ისეთი, რასაც ვერაფერი დაანგრევდა.

ათენში ჩამოსვლის შემდეგ ყველაფერი შეიცვალა. აქ ცხოვრება რთული იყო: უცხო ენა, უცხო ხალხი, მძიმე სამუშაოები. მე და ნინო ერთ ბინაში ვცხოვრობდით და ერთმანეთს ვეხმარებოდით. ხშირად გვქონდა კამათი, მაგრამ ყოველთვის ვრიგდებოდით. მეგონა, რომ ეს მეგობრობის ნაწილია.

მაგრამ ბოლო დროს რაღაც შეიცვალა. ნინო ხშირად უჩიოდა ცხოვრებას, მეუბნებოდა, რომ ყველაფერი მობეზრდა. მე კი ვცდილობდი გამემხნევებინა — ვეუბნებოდი, რომ ერთად ყველაფერს გავუძლებდით. ერთხელაც, როცა სამსახურში პრობლემები შემექმნა და დახმარება ვთხოვე, ნინომ უხეშად მიპასუხა:

— მარიამ, ხომ იცი, რომ მეც ჩემი პრობლემები მაქვს! რატომ გგონია, რომ სულ შენი მხარში დგომა უნდა?

ეს სიტყვები გულში ჩამრჩა. იმ ღამით დიდხანს ვერ დავიძინე. ვფიქრობდი ჩვენს ბავშვობაზე: როგორ ვთამაშობდით ეზოში, როგორ ვოცნებობდით დიდ მომავალზე. მაშინ მეგონა, რომ მეგობრობა ყველაფერს უძლებს.

რამდენიმე დღის შემდეგ ნინოს ტელეფონზე უცნობი ნომერი დაურეკეს. საუბრის შემდეგ ძალიან აღელვებული იყო. ვკითხე რა მოხდა, მაგრამ არაფერი მითხრა. საღამოს კი სრულიად მოულოდნელად გამომიცხადა:

— მარიამ, გადავწყვიტე ბინა დავტოვო. ერთმა ნაცნობმა შემომთავაზა უკეთესი პირობები და მინდა დამოუკიდებლად ვიცხოვრო.

გავშრი. მეგონა, რომ ერთად უნდა გაგვეგრძელებინა ბრძოლა უცხო ქვეყანაში. მაგრამ ნინო წავიდა.

მარტო დავრჩი პატარა ბინაში. რამდენიმე დღე საერთოდ არავისთან მისაუბრია. სამსახურში დაღლილ-დაქანცული მივდიოდი და უკან ცარიელ სახლში ვბრუნდებოდი. ერთხელაც სოციალურ ქსელში შემთხვევით წავაწყდი ნინოს პოსტს: „ახალი დასაწყისი! ზოგჯერ საჭიროა ძველი ტვირთის მოშორება.“

ეს სიტყვები გულში ჩამრჩა. ნუთუ მე ვიყავი ის „ტვირთი“? მთელი ღამე არ მეძინა. ვფიქრობდი ჩვენს ურთიერთობაზე: იქნებ მართლა მხოლოდ მოსახერხებელი ვარიანტი ვიყავი მისთვის? იქნებ მხოლოდ იმიტომ მეძახდა მეგობარს, რომ რთულ დროს გვერდში ვედექი?

ამ ფიქრებში ვიყავი ჩაფლული, როცა დედაჩემმა დამირეკა საქართველოდან:

— მარიამ, შვილო, ხომ კარგად ხარ? შენს ხმაში სევდა იგრძნობა…

— კარგად ვარ, დედა… უბრალოდ ცოტა დავიღალე.

— გახსოვს ბავშვობაში რომ გეუბნებოდი: ნამდვილი მეგობარი სიხარულშიც და გასაჭირშიც გვერდით უნდა გყავდეს? — დედას ხმა თბილი და დამამშვიდებელი იყო.

— კი, დედა… მაგრამ ზოგჯერ მგონია, რომ ასეთი მეგობრობა მხოლოდ ზღაპრებში არსებობს.

დედამ არაფერი მიპასუხა. მხოლოდ სიჩუმე იყო ხაზზე.

მეორე დღეს სამსახურში უფროსმა დამიძახა:

— მარიამ, ვიცი რომ რთული პერიოდი გაქვს… მაგრამ მინდა იცოდე: აქ ყველას თავისი ბრძოლა აქვს. შენ ძლიერი ხარ — ამას ყველა ხედავს.

ეს სიტყვები ცოტა გამამხნევა. მივხვდი, რომ მარტო არ ვიყავი ამ სამყაროში. შეიძლება ნინო წავიდა ჩემი ცხოვრებიდან, მაგრამ მე ისევ შემეძლო ახალი მეგობრების შეძენა.

ერთ საღამოს ბარში გავიცანი ანა — ქართველი გოგო ბათუმიდან. თავიდან უბრალოდ ვსაუბრობდით საქართველოზე, ბავშვობაზე და ემიგრანტულ ცხოვრებაზე. მერე კი აღმოვაჩინეთ, რომ ბევრი საერთო გვქონდა: ორივეს გვაკლდა სახლი და ორივეს გვტკიოდა ძველი მეგობრების დაკარგვა.

ერთ დღეს ანამ მითხრა:

— იცი რა? მეგობრობა ზოგჯერ ტკივილია… მაგრამ სწორედ ეს ტკივილი გვაძლევს ძალას ახალი ურთიერთობებისთვის.

ამ სიტყვებმა გამაბედნიერა. მივხვდი, რომ ცხოვრება წინ მიდის და ყველაფერი იცვლება — ადამიანები მოდიან და მიდიან ჩვენს ცხოვრებაში.

რამდენიმე თვეში უკვე უკეთ ვგრძნობდი თავს. ახალი მეგობრები შევიძინე — ქართველებიც და ბერძნებიც. ვისწავლე ენაც უკეთესად და სამსახურშიც დაწინაურება შემომთავაზეს.

ერთ დღეს ქუჩაში შემთხვევით ნინო დავინახე. გვერდით უცხო ბიჭი ედგა და ბედნიერი ჩანდა. ჩვენი თვალები ერთმანეთს შეხვდა — წამით გავჩერდით, მაგრამ არცერთმა არაფერი ვთქვით.

მივხვდი: ზოგჯერ ადამიანები უბრალოდ უნდა გაუშვა… უნდა მიიღო ის გაკვეთილი, რასაც ცხოვრება გაძლევს და წინ წახვიდე.

ახლა როცა ამ ყველაფერს ვიხსენებ, საკუთარ თავს ვეკითხები: ნუთუ მართლა ასე ადვილად შეიძლება მეგობრობის დასრულება? იქნებ ჩვენ თვითონაც ვუშვებთ შეცდომებს ურთიერთობებში? იქნებ ღირს კიდევ ერთხელ ვცადოთ გულწრფელი საუბარი მათთან, ვინც გვტკენს?

თქვენ რას ფიქრობთ — არსებობს კი ნამდვილი მეგობრობა ემიგრაციაში? თუ ყველანი მხოლოდ მოსახერხებელი ვარიანტები ვართ ერთმანეთისთვის?