გაუგებარი გულების საიდუმლო: სიყვარულის და დანაკარგის ამბავი
„რატომ? რატომ ისევ მასთან მიდიხარ, თეკლა?“ – ხმა მიკანკალებდა, როცა სამზარეულოს მაგიდასთან ვიჯექი და ცარიელ ჭიქას თითებით ვატრიალებდი. თეკლა, ჩემი ცოლი, ფანჯარასთან იდგა და სიგარეტს ნერვიულად აბოლებდა. მისი თვალები შორს იყურებოდა, თითქოს იქ, სადღაც გარეთ, სხვა ცხოვრება ელოდა.
„ნატან, გთხოვ, ნუ დაიწყებ ისევ. უბრალოდ… ასე გამოვიდა,“ – ხმა დაბალი ჰქონდა, მაგრამ მაინც მკვეთრი. ვიცოდი, რომ ამაზე საუბარი არაფერს შეცვლიდა, მაგრამ ვერ ვჩერდებოდი. გულში რაღაც მეწვოდა – წყენა, გაუგებრობა და უსუსურობა.
მე ნატანი ვარ, 37 წლის. ბავშვობიდანვე მითხრეს, რომ შრომა და სიკეთე ადამიანს წინ წაიყვანს. მამაჩემი სოფელში მასწავლებელი იყო, დედა – ექთანი. ოჯახში სიყვარულით და წესიერებით ვიზრდებოდი. თბილისში რომ ჩამოვედი სასწავლებლად, სულ ვცდილობდი, სხვებისთვის კარგი გამეკეთებინა – მეგობრებისთვის, ნათესავებისთვის, თეკლასთვისაც.
თეკლა უნივერსიტეტში გავიცანი. მაშინვე მომეწონა მისი ღიმილი და ცისფერი თვალები. სულ სხვანაირი იყო – თავისუფალი, მხიარული, ცოტა თავქარიანი. მე კი ყოველთვის წესების დაცვა მიყვარდა. ვფიქრობდი, რომ ჩემი სიმშვიდე და მისი სითამამე ერთმანეთს შეავსებდა.
მაგრამ წლები გავიდა და მივხვდი – ზოგჯერ ადამიანები ერთმანეთს ვერ ეწყობიან, როგორი ძალაც არ უნდა დახარჯო. თეკლა სულ უფრო ხშირად აგვიანებდა სახლში მოსვლას. ერთხელაც შემთხვევით დავინახე, როგორ ესაუბრებოდა ლევანს – ჩვენს საერთო ნაცნობს. ლევანი იმ ტიპის კაცი იყო, ვისაც მე ყოველთვის ვუფრთხოდი: ხმაურიანი, დაუდევარი, მუდამ თავგადასავლების ძიებაში.
ერთ საღამოს თეკლამ მითხრა:
„ნატან, მგონი აღარ შემიძლია ასე ცხოვრება. შენ კარგი ხარ, მაგრამ… რაღაც მაკლია.“
მაშინ პირველად ვიგრძენი ნამდვილი სიცარიელე. თითქოს ყველაფერი, რასაც ვაშენებდი, ერთ წამში ჩამოინგრა.
მეგობრებმა მირჩიეს, რომ დრო მიმეცა ყველაფრისთვის. მაგრამ მე ვერ ვისვენებდი – რატომ ირჩევენ ქალები ისეთ კაცებს, ვინც მათ სულს არ უფრთხილდება? რატომ არ არის საკმარისი სიკეთე და ერთგულება?
ამ კითხვებით დავდიოდი ქუჩებში. ერთხელაც ბაღში მოხუცი დავინახე – ბაბუა გიორგი ერქვა. ამბობდნენ, რომ ბრძენი კაცი იყო და ბევრს ეხმარებოდა რჩევით.
მის გვერდით ჩამოვჯექი და გულწრფელად ვკითხე:
„ბაბუა გიორგი, რატომ ხდება ასე? რატომ ირჩევენ ადამიანები ისეთებს, ვინც მათ არ უყვართ ან არ უფრთხილდებიან?“
მან შემომხედა თავისი თბილი თვალებით და ჩაიცინა:
„შვილო ნატან, სიყვარული მარტივი არ არის. ზოგჯერ ადამიანები იმას ეძებენ, რაც თავად არ აქვთ. შენ სიმშვიდე ხარ – თეკლა კი ქარიშხალია. ქარიშხალს კი სიმშვიდე აშინებს.“
მისმა სიტყვებმა დამაფიქრა. იქნებ მართლა ასეა? იქნებ თეკლას ჩემთან ყოფნა ახრჩობდა?
მაგრამ მაინც ვერ ვეგუებოდი იმ აზრს, რომ ჩემი სიკეთე საკმარისი არ აღმოჩნდა.
დრო გადიოდა. თეკლა საბოლოოდ წავიდა ლევანთან ერთად. მე კი მარტო დავრჩი ჩემს პატარა ბინაში.
ერთ დღეს დედაჩემმა დამირეკა სოფლიდან:
„ნატან, შვილო, ხომ კარგად ხარ? გული მიგრძნობს რაღაცას.“
ვერ შევძელი სიმართლის დამალვა და ყველაფერი მოვუყევი. დედას ხმა აუკანკალდა:
„შენ კარგი ხარ, შვილო. მაგრამ ზოგჯერ ცხოვრება უსამართლოა.“
ამ სიტყვებმა კიდევ უფრო დამამძიმა გული.
მუშაობაში გადავეშვი – დილიდან საღამომდე ოფისში ვიყავი. მაგრამ შინ დაბრუნებისას ისევ მარტოობა მხვდებოდა.
ერთ საღამოს ძველი მეგობარი – ზურა დამიკავშირდა. ემიგრაციაში იყო წასული იტალიაში და მითხრა:
„ნატან, აქ ჩამოდი ცოტა ხნით მაინც. იქნებ გარემოს შეცვლა დაგეხმაროს.“
დიდხანს ვფიქრობდი და ბოლოს გადავწყვიტე – წავედი იტალიაში.
სხვა ქვეყანა სხვა წესებით ცხოვრობდა. აქ ქართველები ერთმანეთს ეხმარებოდნენ – მაგრამ ყველას თავისი ტკივილი ჰქონდა.
ერთ საღამოს პატარა ბარში შევედი და იქ ქართველი ქალი გავიცანი – მარინე. ისიც ემიგრანტი იყო; ქმარმა მიატოვა საქართველოში ორი შვილით და აქ მუშაობდა.
მარინესთან საუბარმა გამახსენა, რომ მარტო მე არ ვიყავი ასე დაკარგული.
ერთ დღეს მარინემ მკითხა:
„ნატან, შენ რა გინდა ცხოვრებაში?“
დავფიქრდი – რა მინდოდა? ოჯახი? სიყვარული? სიმშვიდე?
მარინემ მითხრა:
„ხანდახან უნდა ისწავლო საკუთარი თავის სიყვარული. სხვანაირად ვერავის გააბედნიერებ.“
ეს სიტყვები გულში ჩამრჩა.
დრო გავიდა და ნელ-ნელა შევეგუე ახალ ცხოვრებას. მუშაობა დავიწყე ერთ იტალიურ რესტორანში; საღამოობით მარინესთან ერთად ვსეირნობდი ქალაქის ქუჩებში.
მაგრამ ღამეებს ისევ ფიქრი მიჰქონდა – რატომ ვერ შევძელი თეკლას ბედნიერება? იქნებ მე თვითონაც სხვანაირი უნდა ვყოფილიყავი?
ერთხელ მარინემ მითხრა:
„შენ ძალიან კარგი ხარ ნატან, მაგრამ ზოგჯერ ადამიანები თავიანთ ტკივილს სხვებში ეძებენ. თეკლასაც თავისი ტკივილი ჰქონდა.“
ამ სიტყვებმა ცოტა დამამშვიდა.
ერთ დღეს თეკლამ მომწერა ფეისბუქზე:
„მაპატიე ყველაფერი.“
გული ამიჩქარდა – წლების შემდეგ პირველად მომწერა.
მხოლოდ ერთი სიტყვა მივწერე: „მაპატიე.“
მივხვდი – ზოგჯერ უნდა გაუშვა ის, ვინც შენს გვერდით ვერ ბედნიერია.
ახლა ისევ საქართველოში ვარ დაბრუნებული. სოფელში დედასთან ერთად ვცხოვრობ დროებით. ყოველ საღამოს ბაღში ვჯდები და ვფიქრობ: იქნებ ცხოვრება სწორედ იმაზეა აგებული, რომ ყველა პასუხი ვერ იპოვო?
ხანდახან ვფიქრობ: იქნებ სიყვარული მხოლოდ მაშინ მოდის, როცა საკუთარ თავს პატიობ? იქნებ ბედნიერება იმაშია, რომ მიიღო შენი სისუსტეები და სხვებისაც?
თქვენ რას ფიქრობთ? რატომ ირჩევენ ადამიანები ისეთებს, ვინც მათ სულს არ უფრთხილდება? იქნებ ჩვენც ვეძებთ სხვებში იმას, რაც საკუთარ თავში გვაკლია?