შუა ბავშვობასა და პასუხისმგებლობას შორის: ახალგაზრდა დედის ამბავი როტერდამში

„სოფიო, რა გააკეთე შენს თავს?!“ – დედაჩემის ხმა ისევ ჩამესმის ყურებში, თითქოს იმ ღამეს ისევ იქ ვარ, ჩვენს პატარა ბინაში როტერდამის გარეუბანში, სადაც ქარი ისე ძლიერად ურტყამდა ფანჯრებს, თითქოს გარეთ მთელი ქალაქი იბრძოდა. მე კი, თექვსმეტი წლის ვიყავი და ხელში თეთრი ტესტი მეჭირა, რომელზეც ორი მკვეთრი ხაზი გამოჩნდა. ჩემი ბავშვობა იმ წამს დამთავრდა.

დედაჩემი, ნანა, მაშინვე მიხვდა ყველაფერს. მისი თვალები სავსე იყო იმედგაცრუებით, შიშით და რაღაცით, რაც მხოლოდ ახლა ვხვდები – სიყვარულითაც. მამაჩემი კი, რომელიც ყოველთვის მკაცრი იყო, იმ ღამეს სახლში არ იყო. როცა დაბრუნდა, დედამ უთხრა: „შენი შვილი ორსულადაა.“ მამამ ხმა არ ამოიღო. უბრალოდ, ჩუმად გავიდა ოთახიდან და კარი ისე მიაჯახუნა, რომ კედლებიც კი შეირყა.

მეორე დღეს დილას, როცა სამზარეულოში ჩავედი, დედა მაგიდასთან იჯდა და ჩაის სვამდა. მის გვერდით დავჯექი. „სოფიო, ახლა რა გინდა?“ – მკითხა ჩუმად. ხმა ჩამიწყდა. არ ვიცოდი რა მინდოდა. არც ის ვიცოდი, რა უნდა მექნა. მხოლოდ ის ვიცოდი, რომ მეშინოდა.

მეგობრებმა მალევე გაიგეს ყველაფერი. ზოგიერთი ზურგს მაქცევდა – „შენ ხომ სულ სხვა გეგმები გქონდა! უნივერსიტეტი, მოგზაურობა… ახლა კი?“ – მესმოდა მათი ჩურჩული სკოლაში. მხოლოდ ლიკა დამრჩა გვერდით. ისიც ემიგრანტი იყო საქართველოდან და იცოდა რას ნიშნავდა უცხო ქვეყანაში მარტო დარჩენა.

„სოფიო, შენ ძლიერი ხარ,“ – მეუბნებოდა ლიკა ერთ საღამოს, როცა ერთად ვსვამდით ყავას პატარა ბარში Maasboulevard-ზე. „შენ ამას შეძლებ.“

მაგრამ ღამეები მძიმე იყო. ვიწექი საწოლში და ვუსმენდი როგორ წვიმდა ფანჯარაზე. ვფიქრობდი ჩემს მომავალზე – იქნებოდა თუ არა ჩემი შვილი ბედნიერი? შევძლებდი თუ არა მისთვის ყველაფრის მიცემას? იქნებოდა თუ არა მამამისი ჩვენს გვერდით? მასზე თითქმის აღარ ვფიქრობდი – ის მალევე გაქრა ჩემი ცხოვრებიდან.

დედაჩემი ცდილობდა ჩემთან ახლოს ყოფილიყო, მაგრამ ხშირად კამათში გადადიოდა ჩვენი საუბრები. „შენ არ იცი რა გელის,“ – მეუბნებოდა ხოლმე. „შენი ცხოვრება აღარ იქნება ისეთი, როგორიც გინდოდა.“

ერთხელაც მამაჩემი სახლში მთვრალი დაბრუნდა. ხმამაღლა ყვიროდა: „ეს ჩვენი სირცხვილია! სოფიომ დაგვღუპა!“ დედამ სცადა დაემშვიდებინა, მაგრამ მან ხელი ჰკრა და ოთახიდან გავიდა. მე კი კუთხეში ვიდექი და ვტიროდი.

ორსულობის მეშვიდე თვეში ექიმმა მითხრა, რომ ყველაფერი კარგად მიდიოდა. პირველად ვიგრძენი შვება – ჩემი შვილი ჯანმრთელი იქნებოდა. იმ დღეს ლიკასთან ერთად პატარა ბავშვის ტანსაცმელი ვიყიდე. ვუყურებდი იმ პატარა ბოდეებს და წარმოვიდგენდი როგორ ჩავაცმევდი ჩემს შვილს.

დაბადების დღემაც მოაღწია. პატარა გოგონა შემეძინა – ნინო დავარქვი. პირველად რომ ავიყვანე ხელში, ყველაფერი დამავიწყდა – სირცხვილი, შიში, ტკივილი… მხოლოდ სიყვარული იყო ჩემს გულში.

მაგრამ პრობლემები აქ არ დამთავრებულა. მამაჩემი თითქმის აღარ ლაპარაკობდა ჩემთან. ერთხელაც მითხრა: „შენს გამო აქ აღარ მინდა ცხოვრება.“ რამდენიმე თვეში საქართველოშიც დაბრუნდა.

დედაჩემი დარჩა ჩემთან და ნინოსთან ერთად. მუშაობდა სუპერმარკეტში და ცდილობდა ყველაფერი გაეკეთებინა ჩვენთვის. მეც ვცდილობდი სწავლა გამეგრძელებინა ონლაინ კურსებზე და პარალელურად ვზრუნავდი ნინოზე.

ერთ დღესაც ლიკა დამირეკა: „სოფიო, სამსახური ვიპოვე ერთ ქართულ რესტორანში, შენც ხომ არ სცდი?“

დავთანხმდი. საღამოობით ნინოს დედასთან ვტოვებდი და რესტორანში მიმტანად ვმუშაობდი. იქ პირველად ვიგრძენი რომ რაღაცას ვაკეთებდი საკუთარი თავისთვის და ჩემი შვილისთვის.

ერთ საღამოს რესტორანში ახალგაზრდა კაცი შემოვიდა – გიორგი ერქვა და საქართველოდან ახლახან იყო ჩამოსული. საუბარი დავიწყეთ და უცნაურად სწრაფად დავახლოვდით. მან იცოდა რას ნიშნავდა ემიგრანტობა, მარტოობა და ბრძოლა უკეთესი ცხოვრებისათვის.

„შენ ძლიერი ხარ,“ – მითხრა ერთხელ გიორგიმ, როცა ნინოს ფოტო ვაჩვენე ტელეფონზე. „შენს შვილს გაუმართლა ასეთი დედა რომ ჰყავს.“

მაგრამ შინაგანად ისევ მქონდა შიში – იქნებოდა თუ არა ჩემი შვილი ბედნიერი? შევძლებდი თუ არა მისთვის ნორმალური ოჯახის შექმნას? დედაჩემი ხშირად მეუბნებოდა: „სოფიო, შენ ახლა მხოლოდ ნინოზე უნდა იფიქრო.“ მაგრამ მე მინდოდა მეც ბედნიერი ვყოფილიყავი.

ერთ დღესაც მამაჩემმა დამირეკა საქართველოდან. პირველად ოთხი თვის შემდეგ. „როგორ ხარ?“ – მკითხა უხერხულად.

„კარგად ვარ, მამა… ნინო კარგადაა.“

„მაპატიე… მე უბრალოდ ვერ შევეგუე…“

ჩუმად ვუსმენდი მის ხმას და პირველად მივხვდი – ისიც იტანჯებოდა.

„მინდა გნახოთ ოდესმე,“ – მითხრა ბოლოს.

დედაჩემი გვერდით დამიჯდა და ხელი მომკიდა: „ყველაფერი დალაგდება სოფიო… მთავარია შენ არ დანებდე.“

დღეები გადიოდა. ნინო იზრდებოდა და მე ვსწავლობდი როგორ გავმხდარიყავი კარგი დედა. გიორგი ხშირად მოდიოდა ჩვენთან სტუმრად და ნინოს ეთამაშებოდა. ერთხელაც მითხრა: „სოფიო, მინდა შენი ოჯახის ნაწილი ვიყო.“

დავფიქრდი – მზად ვიყავი ახალი სიყვარულისთვის? მზად ვიყავი ისევ დამეჯერებინა ადამიანებისთვის?

ერთ საღამოს ნინოს დავხედე როგორ ეძინა ჩემს გვერდით და საკუთარ თავს ვკითხე: „ნუთუ მართლა შემიძლია ბედნიერება?“

ახლა უკვე ვიცი – ცხოვრება რთულია, მაგრამ სიყვარული ყველაფერს ცვლის. მე ვიპოვე ძალა საკუთარ თავში და ჩემს შვილში.

ხანდახან ვფიქრობ: რამდენი გოგოა ჩემსავით მარტო უცხო ქვეყანაში? რამდენი მათგანი ებრძვის სირცხვილს, სტიგმას და საკუთარ ოჯახს? იქნებ ჩვენ ერთად უფრო ძლიერები ვართ? იქნებ სიყვარული მართლაც ყველაფერს ცვლის?