სიძე წაიყვანა ჩემი საყვარელი შვილიშვილი: ნუთუ მართლა არ ვუყიდე საკმარისი ტკბილეული?
— დელილა, კიდევ ერთხელ გეუბნები, ასე არ შეიძლება! — სიძის ხმა მთელ სამზარეულოში ექოდ გაისმა.
ხელები გამეყინა, როცა ჯონმა კარი ხმაურით მიხურა და პატარა ემა გვერდით ამოიყენა. ჩემი საყვარელი შვილიშვილი, რომელსაც სულ რაღაც ექვსი წელი შეუსრულდა, დაბნეული მიყურებდა. მის თვალებში შიში და გაურკვევლობა ირეკლებოდა.
— ბებია, მე ხომ კარგად ვიქცეოდი… — ჩურჩულით მითხრა ემამ.
— რა თქმა უნდა, ჩემო გოგო, — ვეცადე ღიმილი შემენარჩუნებინა, მაგრამ გულში ყველაფერი ჩამომენგრა.
ჯონი ისევ აგრძელებდა:
— დელილა, უკვე მესამედ ვპოულობ ემას ტკბილეულის გარეშე. ექიმმა გვითხრა, რომ მას ალერგია აქვს შოკოლადზე და შენ მაინც აძლევ! ასე აღარ შეიძლება!
— ჯონ, მე მხოლოდ ერთი პატარა კანფეტი მივეცი. ისიც იმიტომ, რომ მთელი დღე მეხმარებოდა ბაღში. ბავშვია, სიხარულიც სჭირდება…
— არ მაინტერესებს! — მკაცრად მომიჭრა სიტყვა. — თუ ასე გაგრძელდება, აღარ მოვიყვან ემას შენთან.
ეს სიტყვები გულში დანასავით ჩამერჭო. მთელი ცხოვრება ფერმაზე გავატარე — ამერიკის შუაგულში, სადაც მიწა და ცა ერთმანეთში ირევა და სადაც ბავშვობიდანვე ვსწავლობდით შრომას. ჩემი შვილებიც ასე გავზარდე: პატიოსნად, სიყვარულით, მაგრამ სიმკაცრითაც. ახლა კი, როცა უკვე ასაკში ვარ და ჩემი ერთადერთი სიხარული პატარა ემაა, მეუბნებიან, რომ ცუდი ბებია ვარ?
ჯონი ემას ხელი ჩაკიდა და კარისკენ წაიყვანა. ემამ უკან გამომხედა — თვალები ცრემლებით ჰქონდა სავსე.
— ბებია…
— გთხოვ, ჯონ… — ხმა ამიკანკალდა. — ნუ წაიყვან ემას ასე…
მაგრამ კარი დაიხურა. სამზარეულოში მარტო დავრჩი. საათობით ვიჯექი მაგიდასთან და ვცდილობდი გამეგო: მართლა მე დავუშვი შეცდომა? ან იქნებ უბრალოდ დრო შეიცვალა და ჩემი წესები აღარავის სჭირდება?
მახსოვს, როგორ ვზრდიდი ჩემს სამ შვილს: დილით ადრე ვაღვიძებდი, ყველანი ერთად ვმუშაობდით ბაღში თუ ფერმაში. საღამოს კი, როცა ყველაფერი დასრულდებოდა, პატარა ტკბილეულით ვაჯილდოვებდი. მაშინ ეს ბედნიერების სიმბოლო იყო — შრომის შემდეგ მცირე სიხარული. ახლა კი ეს ყველაფერი დანაშაულად ითვლება?
ჩემი უფროსი შვილი, მარიამი, ხშირად მეუბნებოდა:
— დედა, დრო შეიცვალა. ბავშვებს ახლა სხვანაირი აღზრდა სჭირდებათ.
მაგრამ მე ვერ ვეგუები იმ აზრს, რომ სიყვარული შეიძლება საზიანო იყოს. განა ერთი კანფეტი ან ერთი ნამცხვარი ბავშვს რამეს დაუშავებს? მით უმეტეს, როცა ეს სიხარულის მომტანია?
მეორე დღეს მარიამმა დამირეკა:
— დედა, ჯონმა მითხრა რაც მოხდა. მართლა მიეცი ემას შოკოლადი?
— კი, მარიამ… მაგრამ მხოლოდ ერთი პატარა ნაჭერი…
— ხომ იცი, რომ მას ალერგია აქვს? ჯონი ძალიან ინერვიულა.
— ვიცი… მაგრამ ემას ძალიან უნდოდა…
— დედა, გთხოვ, გაიგე: ჯონი ძალიან ღელავს ემაზე. ჩვენ ორივეს გვინდა რომ ჯანმრთელი იყოს.
— მეც მინდა! — ხმა ამიკანკალდა. — უბრალოდ… მე სხვანაირად გავიზარდე…
მარიამმა ამოიოხრა:
— ვიცი, დედა. უბრალოდ ცოტა მეტი ყურადღება გვჭირდება ახლა.
ტელეფონი გავთიშე და ისევ მარტო დავრჩი ჩემს ფიქრებთან. ფანჯრიდან ვუყურებდი ჩემს ბაღს — იქ სადაც ემასთან ერთად ყვავილებს ვრგავდი და სადაც მისი სიცილი ყველაზე ტკბილად ჟღერდა.
მახსოვს ერთი დღე: ემამ პატარა თეთრი ყვავილი მომიტანა და მითხრა:
— ბებია, ეს შენთვისაა! შენ ყველაზე კარგი ხარ!
როგორ შეიძლება ასეთი სიტყვები დაივიწყო? როგორ შეიძლება არ გტკიოდეს გული იმაზე, რომ შეიძლება შენი სიყვარული სხვებისთვის ზედმეტი ან საზიანო იყოს?
მესამე დღეს ჯონი ისევ მოვიდა. ამჯერად მარტო იყო.
— დელილა…
თავი დავხარე.
— ვიცი, რომ გიყვარს ემა. მაგრამ გთხოვ, გაიგე ჩვენი პოზიციაც. ჩვენ უბრალოდ მისი ჯანმრთელობა გვინდა.
— ვიცი… უბრალოდ… მე სხვანაირად გავიზარდე. ჩემთვის სიყვარული ყოველთვის პატარა სიხარულებში გამოიხატებოდა.
ჯონმა ამოიოხრა:
— მეც ასე გავიზარდე. მაგრამ ახლა სხვა დროა. ექიმები სხვას გვირჩევენ.
გული დამიმძიმდა. თითქოს ჩემს სამყაროს ნელ-ნელა ფერი ეკარგებოდა.
იმ ღამით მარტო დავწექი საწოლში და ემას ფოტოებს ვუყურებდი. მისი ღიმილი ყველაზე ნათელი იყო ჩემს ცხოვრებაში. მაგრამ ახლა ეს ღიმილი ჩემგან შორს იყო.
მეოთხე დღეს მარიამი მოვიდა ემასთან ერთად.
— დედა, გადავწყვიტეთ: ემა ისევ მოვა შენთან. უბრალოდ გთხოვთ — ყურადღებით იყავი მის დიეტაზე.
ემამ ხელები მომხვია:
— ბებია, მიყვარხარ!
ცრემლები წამომივიდა. გულში ჩავიკარი ჩემი პატარა გოგონა და დავფიქრდი: იქნებ მართლა დროა ვისწავლო ახალი წესები? იქნებ სიყვარული მხოლოდ ტკბილეულში არ გამოიხატება?
მაგრამ მაინც ვერ შევიკავე თავი და ემას ჩუმად ვუთხარი:
— ჩემო გოგო, იცოდე: სიყვარული ზოგჯერ პატარა კანფეტშიც იმალება… მაგრამ ყველაზე დიდი სიყვარული გულშია.
ახლა ისევ მარტო ვარ სამზარეულოში და ვფიქრობ: ნუთუ მართლა მე დავუშვი შეცდომა? იქნებ უბრალოდ დრო შეიცვალა და ჩემი სიყვარული სხვანაირად უნდა გამოვხატო? თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილას?