„დედა, შენ ტოქსიკური ხარ“ – ჩემი ცხოვრების ყველაზე მტკივნეული სიტყვები

„დედა, შენ ტოქსიკური ხარ.“ ეს სიტყვები ჯერ კიდევ ჩამესმის ყურში, თითქოს გუშინ მითხრა. ოთახში სიჩუმეა, მხოლოდ ჩემი გულის ცემა მესმის და ანას ხმა, რომელიც უკვე ათასჯერ გავიმეორე გონებაში. მე ვარ ნინო, 64 წლის. მთელი ცხოვრება ჩემი შვილი იყო ჩემი სამყარო, მაგრამ ახლა ის მეუბნება, რომ ზედმეტად ვიჭრები მის ცხოვრებაში.

– ანა, შვილო, უბრალოდ მინდა ვიცოდე, კარგად ხარ თუ არა… – ვუთხარი ჩუმად, როცა ტელეფონზე მესიჯი არ მომწერა ორი დღე.

– დედა, გთხოვ, ნუ მირეკავ ყოველ საათში! მე კარგად ვარ! – მიყვირა ტელეფონში.

სისხლი გამეყინა. ასე არასდროს უყვირია ჩემთვის. თითქოს რაღაც ჩამწყდა გულში. მთელი ცხოვრება ვცდილობდი მისთვის საუკეთესო დედა ვყოფილიყავი. მამამისი რომ წავიდა, ანა ექვსი წლის იყო. მაშინ დავიფიცე, რომ მისთვის დედაც ვიქნებოდი და მამაც. ყველაფერი გავაკეთე – სკოლაში ვაკონტროლებდი, მასწავლებლებთან ვსაუბრობდი, მეგობრებს ვარჩევდი. არ მინდოდა, ოდესმე რამე დაეშავებინა ან ვინმესთვის ეტკინა.

ახლა კი ანა უკვე 35 წლისაა. სამი წელია გერმანიაში ცხოვრობს. იქ მუშაობს და სწავლობს კიდეც. თავიდან სულ მირეკავდა, ყველაფერს მიყვებოდა – ახალ მეგობრებს, სამსახურს, სიყვარულსაც კი. მერე ნელ-ნელა დაიწყო დისტანცირება. მესიჯებზე გვიან პასუხობდა, ზარებს ხშირად არ იღებდა.

– დედა, აქ სხვა ცხოვრებაა. უნდა მიეჩვიო, რომ აღარ ვარ პატარა ბავშვი! – ერთხელ მითხრა.

მაგრამ როგორ მივეჩვიო? როგორ დავუშვა, რომ ჩემი ერთადერთი შვილი ასე შორსაა და მე არაფერი ვიცი მის ცხოვრებაზე? ხომ ვიცი, როგორი რთულია უცხო ქვეყანაში მარტო ყოფნა. მეც ხომ ვიყავი ემიგრაციაში წასული წლების წინ იტალიაში – მაშინ ანა სტუდენტი იყო და ფული არ გვქონდა. მე ვმუშაობდი მოხუცებთან, რომ ანას სწავლის ფული ჰქონოდა.

ერთხელაც ანამ მითხრა:

– დედა, შენ ძალიან კარგი ხარ ჩემთვის, მაგრამ ზოგჯერ მგონია, რომ ვერ ვსუნთქავ შენს გვერდით.

ეს სიტყვები გულში დამრჩა. ნუთუ მართლა ასე ცუდად მოვექეცი? ნუთუ ჩემი სიყვარული და ზრუნვა მისთვის ტვირთი გახდა?

ბოლო დროს სულ უფრო ხშირად ვფიქრობ იმაზე, სად დავუშვი შეცდომა. იქნებ მაშინ, როცა ანას მეგობრებთან ურთიერთობაში ჩავერიე? ან მაშინ, როცა უნივერსიტეტში მის ნაცვლად დავრეკე და დაველაპარაკე დეკანს? ან იქნებ მაშინ, როცა მისი პირველი შეყვარებული არ მომეწონა და ყველაფერი გავაკეთე, რომ დაშორებოდნენ?

ახლა ანა გერმანიაში ცხოვრობს თავის შეყვარებულთან ერთად – დანიელი ბიჭია, სახელად ერიკი. მე კი მხოლოდ ფოტოებს ვხედავ სოციალურ ქსელში. ერთხელაც დავურეკე და ვკითხე:

– ანა, ხომ არ აპირებთ დაქორწინებას? იქნებ ჩამოხვიდეთ საქართველოში?

– დედა! გთხოვ! ეს ჩემი ცხოვრებაა! რატომ უნდა აგიხსნა ყველაფერი?!

ისევ ჩამწყდა რაღაც გულში. მთელი ღამე არ დამიძინია. ვფიქრობდი: იქნებ მართლა ზედმეტი ვარ? იქნებ ჩემი ზრუნვა უკვე ტვირთია მისთვის?

ჩემი და მარინე მეუბნება:

– ნინო, უნდა გაუშვა ბავშვი. უკვე დიდი გოგოა.

მაგრამ როგორ გავუშვა? როგორ დავივიწყო ის პატარა გოგო, რომელსაც ყოველ საღამოს ზღაპრებს ვუყვებოდი?

ერთ დღესაც ანამ მომწერა: „დედა, მინდა ცოტა ხნით მარტო ვიყო. გთხოვ, ნუ დამირეკავ ყოველ დღე.“

ეს იყო ყველაზე მტკივნეული შეტყობინება ჩემს ცხოვრებაში. თითქოს მიწა გამომეცალა ფეხქვეშ.

მთელი დღე სახლში ვიჯექი და ვფიქრობდი: რა გავაკეთო? დავურეკო? თუ მართლა შევეშვა? იქნებ მართლა ტოქსიკური დედა ვარ?

მეზობელმა ნათიამ მითხრა:

– ნინო დეიდა, ყველა დედას უჭირს შვილის გაშვება. მაგრამ თუ ძალიან მიეჯაჭვები, შეიძლება საერთოდ დაგკარგოს.

ამ სიტყვებმა კიდევ უფრო დამაფიქრა.

ერთ საღამოს ტელევიზორში გადაცემა იყო ემიგრანტებზე. ახალგაზრდა ქალი ყვებოდა, როგორ უჭირდა უცხო ქვეყანაში მარტო ყოფნა და როგორ ენატრებოდა დედის სითბო. უცებ ცრემლები წამომივიდა – იქნებ ანასაც უჭირს და უბრალოდ არ უნდა მაჩვენოს?

მივწერე: „ანა, შვილო, მაპატიე თუ ზედმეტი ვარ. უბრალოდ ძალიან მიყვარხარ და მენატრები.“

ორი დღე პასუხი არ იყო. მერე მოკლედ მომწერა: „მადლობა დედა. მეც მიყვარხარ.“

ეს იყო ყველაზე დიდი ბედნიერება იმ მომენტში.

მაგრამ მაინც ვერ ვისვენებდი. ყოველდღე ვუყურებდი მის ფოტოებს ფეისბუქზე – ახალ მეგობრებთან ერთად პარკში სეირნობს, კაფეში ზის ერიკთან ერთად… თითქოს ბედნიერია.

ერთხელაც ჩემმა ძველმა მეგობარმა ლიამ დამირეკა:

– ნინო, მოდი ჩემთან ჩაის დავლევთ. მარტო ყოფნა არ შეიძლება.

წავედი ლიასთან და მთელი საღამო მასთან ვისაუბრე ჩემს ტკივილზე.

– იცი რა არის? – მითხრა ლიამ – ჩვენ ქართველები ასე ვართ გაზრდილები: დედა ყველაფერს უნდა აკონტროლებდეს. მაგრამ ახლა დრო შეიცვალა. ბავშვებს თავისუფლება უნდათ.

– მაგრამ თუ რამე დაემართება? თუ ვინმე ატკენს? – შევეპასუხე.

– უნდა ენდო შვილს. თორემ სულ მარტო დარჩები.

ეს სიტყვები გულში ჩამრჩა.

მეორე დღეს გადავწყვიტე, აღარ დამერეკა ანასთვის ერთი კვირის განმავლობაში. ეს იყო ყველაზე რთული კვირა ჩემს ცხოვრებაში. ყოველ საღამოს ტელეფონს ვუყურებდი და ველოდებოდი მის მესიჯს.

მეშვიდე დღეს თავად დამირეკა:

– დედა… როგორ ხარ?

ცრემლები წამომივიდა სიხარულისგან.

– კარგად ვარ შვილო… შენ?

– მეც კარგად ვარ… უბრალოდ მინდოდა მეთქვა, რომ ძალიან მიყვარხარ და მადლობელი ვარ ყველაფრისთვის… უბრალოდ ზოგჯერ მინდა დამოუკიდებლად ვიცხოვრო…

– მესმის შვილო… უბრალოდ მენატრები…

– მეც მენატრები დედიკო…

ამ საუბრის შემდეგ ცოტა დავმშვიდდი. მივხვდი: სიყვარული ზოგჯერ იმასაც ნიშნავს, რომ უნდა გაუშვა ადამიანი თავისუფლებაში.

ახლაც ხშირად ვფიქრობ: იქნებ მართლა ზედმეტი ვიყავი? იქნებ ჩემი შიში და ზრუნვა უფრო ჩემთვის იყო საჭირო და არა ანასთვის?

ახლაც ხშირად ვეკითხები საკუთარ თავს: რა არის სწორი გზა დედობისთვის? როგორ უნდა შეინარჩუნო სიყვარული ისე, რომ არ გახდე ტვირთი შენი შვილისთვის? იქნებ თქვენც გაქვთ მსგავსი გამოცდილება? რას ფიქრობთ – სად გადის ზღვარი ზრუნვასა და ჩარევას შორის?