ბებიას რჩევა, რომელიც საკმარისი არ აღმოჩნდა – ჩემი ქორწინების ამბავი
„გახსოვდეს, შვილო, ოჯახი სიყვარულზე დგას, მაგრამ მოთმინება და პატიებაც ისეთივე მნიშვნელოვანია,“ – ეს სიტყვები ბებიამ მითხრა იმ დღეს, როცა მელისას ხელი მოვაწერე. სუფრა სავსე იყო ნათესავებით, ხმაური და სიცილი იდგა, მაგრამ მე მხოლოდ ბებიას თვალებში ვხედავდი რაღაც უცნაურ სევდას. მაშინ ვერ მივხვდი, რატომ იყო ასე ჩაფიქრებული.
მელისა თბილისელი გოგოა – ძლიერი, დამოუკიდებელი და ცოტა ჯიუტიც. მე კი გურიიდან ვარ, სოფელ ლანჩხუთიდან. ჩვენი გზები უნივერსიტეტში გადაიკვეთა, როცა ორივეს გვეგონა, რომ ცხოვრება წინასწარ დაწერილი სცენარივით მარტივი იქნებოდა. პირველი წლები მართლაც ზღაპარს ჰგავდა: ერთად ვსწავლობდით, ვმუშაობდით, საღამოობით ფილმებს ვუყურებდით და მომავალზე ვოცნებობდით.
მაგრამ ყველაფერი შეიცვალა, როცა პირველი შვილი შეგვეძინა. ლუკა რომ დაიბადა, თითქოს დრო გაჩერდა – ბედნიერება და შიში ერთდროულად დამეუფლა. მელისა მშობიარობის შემდეგ დეპრესიაში ჩავარდა, მე კი ვერ ვხვდებოდი, როგორ უნდა დამხმარებოდა. დედაჩემი ჩამოვიდა სოფლიდან, რომ გვერდით დაგვდგომოდა, მაგრამ მელისას მისი რჩევები აღიზიანებდა. „შენ არ იცი, რა რთულია ახლა იყო დედა,“ – ეუბნებოდა მელასა დედაჩემს და ოთახიდან გადიოდა.
ერთ დღესაც, როცა ბავშვი მთელი ღამე ტიროდა და მე სამსახურში წასასვლელად ვემზადებოდი, მელისამ მკითხა:
– ნიკა, შენ გგონია, რომ ეს ცხოვრებაა? ასე უნდა ვიყოთ სულ? მე მარტო ვარ ამ ყველაფერში!
– მარტო არ ხარ, მელისა. მეც აქ ვარ. უბრალოდ… მეც ვერ ვხვდები ხოლმე, რა უნდა გავაკეთო.
– შენ შეგიძლია წახვიდე სამსახურში და ცოტა ხნით მაინც დაივიწყო ყველაფერი. მე კი აქ ვარ – სულ მარტო.
ამ სიტყვებმა გულში დამარტყა. ვცდილობდი მეტი დრო გამეტარებინა სახლში, მაგრამ ფინანსური პრობლემებიც გვქონდა – ჩემი ხელფასი ძლივს გვყოფნიდა. მელისამ მუშაობა სცადა, მაგრამ ბავშვი ბაღში ვერ მივიყვანეთ – ჯერ პატარა იყო და დედაჩემი ვერ უვლიდა ისე, როგორც მელისას უნდოდა.
დრო გადიოდა და ჩვენს შორის უხილავი კედელი იზრდებოდა. მეგობრები გვაკითხავდნენ ხოლმე – ზოგი ემიგრაციაში მიდიოდა უკეთესი ცხოვრების საძიებლად. ერთხელაც მელისამ მკითხა:
– ნიკა, შენ ოდესმე გიფიქრია საქართველოდან წასვლაზე?
– არა… აქ ჩემი ოჯახია, ჩემი მიწაა.
– მე კი მგონია, რომ აქ ვერაფერს შევცვლით. ბავშვიც უკეთესად გაიზრდებოდა უცხოეთში.
ამაზე კამათი მოგვივიდა. მე სოფლის ტრადიციებზე ვიყავი გაზრდილი – ოჯახი ერთად უნდა იყოს, სადაც არ უნდა იყოს სირთულეები. მელისა კი სულ უფრო ხშირად საუბრობდა ევროპაზე, თავისუფლებაზე და იმაზე, რომ ქალს საქართველოში საკუთარი არჩევანის უფლება არ აქვს.
ერთხელაც დედაჩემმა თქვა:
– მელისა, შენ ძალიან ბევრს ითხოვ ნიკასგან. კაცს თავისი საქმე აქვს – ოჯახი უნდა არჩინოს.
მელისამ ცრემლიანი თვალებით შეხედა:
– იქნებ ერთხელ მაინც მკითხოთ, მე რა მინდა?
ამ სიტყვებმა ყველაფერი შეცვალა. მივხვდი, რომ მელისას მარტოობა უფრო ღრმა იყო, ვიდრე მეგონა. მაგრამ არც მე ვიყავი ბედნიერი – ყოველდღე ვგრძნობდი წნეხს: სამსახური, ოჯახი, ფინანსური პრობლემები… ბებიას სიტყვები სულ მახსენდებოდა: „მოთმინება და პატიება ისეთივე მნიშვნელოვანია.“ მაგრამ რამდენჯერ შეიძლება აპატიო ერთმანეთს დაუკმაყოფილებელი ოცნებები?
ერთ დღეს მელისამ მითხრა:
– ნიკა, მე აღარ შემიძლია ასე ცხოვრება. მინდა წავიდე – თუნდაც დროებით.
– სად?
– გერმანიაში დამპირდნენ სამსახურს. ბავშვიც თან წავიყვანო.
გავშრი. მეგონა, რომ ეს უბრალოდ ემოციური აფეთქება იყო, მაგრამ რამდენიმე დღეში ბილეთები იყიდა და ჩემთან აღარ უსაუბრია. დედაჩემი ტიროდა:
– რა დაგიშავე ასეთი? ოჯახი ასე იშლება?
მე კი ვერაფერს ვამბობდი – თითქოს ხმა ჩამივარდა.
მელისა წავიდა ლუკასთან ერთად. პირველი თვეები საშინელი იყო – მარტო დავრჩი ცარიელ ბინაში და ყოველ საღამოს ბებიას რჩევებს ვიმეორებდი გულში: „ოჯახი სიყვარულზე დგას…“ მაგრამ სიყვარული სადღაც გაქრა ან უბრალოდ აღარ იყო საკმარისი.
ერთ დღეს მელისამ დამირეკა სკაიპით:
– ნიკა, აქ სხვა ცხოვრებაა. ლუკა ბედნიერია ბაღში. მეც თავს უკეთ ვგრძნობ.
– მე კი აქ ვარ… მარტო.
– ვიცი… მაპატიე.
ვერ ვაპატიე ბოლომდე. არც მას და არც საკუთარ თავს. ხშირად ვფიქრობდი: იქნებ მეტი უნდა გამეკეთებინა? იქნებ ბებიას რჩევები საკმარისი არ იყო ჩვენი რეალობისთვის? იქნებ სიყვარული მხოლოდ ზღაპრებში კმარა ყველაფრისთვის?
ახლა უკვე სამი წელია გასული იმ დღიდან. ლუკა ზაფხულობით ჩამოდის ჩემთან სოფელში – ერთად დავდივართ მდინარეზე თევზაობაზე და ღამით ცაზე ვარსკვლავებს ვითვლით. მელისა ისევ გერმანიაში ცხოვრობს – ახალი მეგობრები ჰყავს და ახალი ცხოვრება დაიწყო.
ხანდახან დედაჩემი ჩუმად ამბობს:
– ნიკა, ოჯახი ასე არ უნდა მთავრდებოდეს…
მე კი ვფიქრობ: იქნებ ასე ჯობდა ყველასთვის? იქნებ სიყვარული მართლა არ კმარა მაშინ, როცა ოცნებები ერთმანეთს ეჯახება?
ახლაც ხშირად მესმის ბებიას ხმა სიზმარში: „მოთმინება და პატიება…“ მაგრამ ზოგჯერ მოთმინებასაც აქვს საზღვარი.
თქვენ რას ფიქრობთ? მართლა კმარა სიყვარული ოჯახის შესანარჩუნებლად თუ რაღაც მეტი გვჭირდება? იქნებ ჩვენმა თაობამ ახალი პასუხები უნდა იპოვოს?