დედის მონოლოგი: როგორ დავკარგე და ვეძებ ჩემს შვილს განქორწინების შემდეგ
— ნინო, გთხოვ, მიპასუხე… — უკვე მესამედ ვრეკავდი და ისევ სიჩუმე. ტელეფონის ეკრანი ჩამქრალი იყო, თითქოს ჩემი შვილის გულიც ასე ჩამქრალიყო ჩემთვის. პირველად რომ არ მიპასუხა, ვიფიქრე, ალბათ დაღლილია, სამსახურში ბევრი საქმე აქვს ან უბრალოდ დაძინება მოუნდა. მაგრამ მეორე დღესაც რომ არ დამირეკა და მესიჯზეც არ მიპასუხა, გულში რაღაც ჩამწყდა.
განქორწინების შემდეგ მეგონა, რომ ნინო ჩემთვის ყველაზე დიდი საყრდენი იყო. მამამისი წავიდა, ჩვენ კი ერთად დავრჩით — ორი ქალი, ორი მარტოობა ერთ სახლში. მე ვცდილობდი, მისთვის ყველაფერი გამეკეთებინა: საჭმელი, სითბო, რჩევები… მაგრამ ახლა ვხვდები, რომ ალბათ ზედმეტადაც კი ვცდილობდი. იქნებ სწორედ ამან დააშორა ჩემი გოგო ჩემგან?
ერთ დღესაც, როცა უკვე ვეღარ მოვითმინე, პირდაპირ სამსახურში მივაკითხე. კაფეში იჯდა თავის მეგობრებთან ერთად. შორიდან შევხედე — იცინოდა, თითქოს არაფერი აწუხებდა. მაგრამ როცა დამინახა, სახე შეეცვალა.
— ნინო, შვილო…
— დედა, რა გინდა? — ხმაში დაღლილობა და გაღიზიანება ერია.
— უბრალოდ მინდოდა მენახე. ხომ კარგად ხარ?
— კარგად ვარ. გთხოვ, ასე ნუ მოდიხარ.
— ხომ იცი, რომ შენს გარეშე ვერ ვძლებ…
— დედა! — ხმამაღლა თქვა და მეგობრებს გადახედა. — გთხოვ, სახლში დამელაპარაკე.
გული მომიკვდა. თითქოს უცხო ადამიანი ვიყავი მისთვის. იმ ღამით სახლში გვიან დაბრუნდა. მე სამზარეულოში ვიჯექი და მის მოსვლას ველოდებოდი.
— ნინო, მოდი, ვისაუბროთ…
— რაზე უნდა ვისაუბროთ? — სკამზე ჩამოჯდა და თვალებში შემომხედა.
— რატომ აღარ მელაპარაკები? რამე დაგიშავე?
— დედა… მთელი ცხოვრება ისე მექცეოდი, თითქოს შენი პროექტი ვიყავი. ყოველთვის შენს სურვილებს მიყვებოდი. არასდროს გიკითხავს, რა მინდოდა მე.
— ეგ როგორ? მე ხომ ყველაფერს შენთვის ვაკეთებდი!
— ეგ შენ გეგონა! მე კი სულ მარტო ვიყავი. მამა წავიდა და შენც გაქრი — საკუთარ ტკივილში ჩაიკეტე. მე კი ბავშვობიდან ვგრძნობდი, რომ შენთვის მხოლოდ ვალდებულება ვიყავი.
ეს სიტყვები დანა იყო გულში. არ ვიცოდი, ასე თუ ფიქრობდა. მეგონა, რომ ჩემი სიყვარული საკმარისი იყო.
— ნინო, მაპატიე… მართლა არ ვიცოდი…
— გვიანია უკვე. ახლა მინდა საკუთარი ცხოვრება მქონდეს.
იმ ღამით მთელი ღამე არ მძინებია. ვფიქრობდი წარსულზე: როგორ ვცდილობდი მისთვის საუკეთესო მომეცა, როგორ ვმუშაობდი ორ სამსახურში, რომ არაფერი მოჰკლებოდა… მაგრამ ახლა ვხვდები — ფული და საჭმელი არ არის მთავარი. მთავარი ისაა, რას გრძნობს შენი შვილი.
მეორე დღეს ისევ ვცადე მასთან საუბარი.
— ნინო, იქნებ ერთად წავიდეთ სადმე? უბრალოდ ვისეირნოთ…
— დედა, ახლა არ შემიძლია. გთხოვ, ცოტა დრო მომეცი.
დრო გავიდა და ჩვენი ურთიერთობა უფრო გაცივდა. ნინო სულ უფრო იშვიათად მოდიოდა სახლში. ერთხელაც გავიგე, რომ ახალ ბინაში გადავიდა მეგობრებთან ერთად.
— რატომ არაფერი მითხარი? — ვკითხე ტელეფონით.
— იმიტომ, რომ ვიცი, ისევ დაიწყებ კითხვებს და შენს წესებს დამიწესებ.
— ნინო…
— დედა, გთხოვ…
ისევ ჩამწყდა რაღაც გულში. თითქოს ჩემი შვილი სამუდამოდ დავკარგე.
ერთ დღეს მამამისმა დამირეკა იტალიიდან:
— ნინო როგორაა?
— არ ვიცი… აღარ მელაპარაკება.
— იქნებ დრო მისცე? მეც ასე ვიყავი თავის დროზე — მეგონა, რომ ყველაფერს სწორად ვაკეთებდი…
— მაგრამ მე ხომ მარტო დავრჩი…
— მარტოობა ყველას გვტკენს…
ამ საუბარმა კიდევ უფრო დამაფიქრა: იქნებ მართლა ზედმეტად მოვითხოვდი მისგან ყველაფერს? იქნებ ჩემი ტკივილი მასზე გადავიტანე?
ერთ საღამოს ნინოს ბავშვობის ფოტოებს ვათვალიერებდი. პატარა იყო — თვალებში სევდა ჰქონდა მაშინაც კი. რატომ ვერ შევამჩნიე ეს სევდა?
მივწერე მესიჯი:
„ნინო, მაპატიე ყველაფერი. ვიცი, რომ ბევრი რამ ვერ გავიგე და ვერ დაგეხმარე ისე, როგორც გჭირდებოდა. მინდა იცოდე — ყოველთვის გეყვარები.“
გაიარა რამდენიმე დღემ. პასუხი არ იყო. მერე მოულოდნელად მომწერა:
„დედა, მეც მიყვარხარ. უბრალოდ დრო მჭირდება.“
ამ სიტყვებმა ცოტა იმედი მომცა. ვიცი — წინ დიდი გზა გვაქვს გასავლელი. ვიცი — შეიძლება ვეღარასდროს დავუბრუნდეთ იმას, რაც ადრე იყო. მაგრამ ახლა მაინც მინდა ვისწავლო მოსმენა და არა მხოლოდ ლაპარაკი.
ხანდახან ვფიქრობ: რამდენი დედა ცხოვრობს საქართველოში ან უცხოეთში ჩემსავით? რამდენი ქალი ცდილობს შვილთან ურთიერთობის გადარჩენას და ვერ ხვდება საკუთარ შეცდომებს?
ახლა მხოლოდ ერთი კითხვა მაქვს: ნეტავ ოდესმე შევძლებთ ერთმანეთის გაგებას ისე, რომ არც ერთი აღარ ვიყოთ მარტო?