ჩემი ბაღი, ჩემი შვილი და ჩემი მეორე სიცოცხლე — როგორ დამიბრუნა ბაღმა დაკარგული სიყვარული
— ნინო, გთხოვ, უბრალოდ მომისმინე! — ბოლო ხმაზე დავიყვირე, როცა კარი ხმაურით მიიჯახუნა.
ისევ მარტო დავრჩი. სამზარეულოში ჩაის ჭიქა ხელში მეჭირა და თითები მიკანკალებდა. ჩემი ქალიშვილი, ჩემი ნინო, უკვე მეხუთე წელია, რაც ჩემთან საუბარს გაურბის. არ ვიცი, სად დავუშვი შეცდომა — ალბათ მაშინ, როცა ქმარი დავკარგე და ყველაფერი თავზე დამენგრა. ან იქნებ მაშინ, როცა ნინოს ოცნებებს ზედმეტად მკაცრად ვეპყრობოდი და ვერ შევამჩნიე, როგორ გაიზარდა.
მთელი ცხოვრება ვოცნებობდი საკუთარ ბაღზე. ბავშვობაში ბებია სოფელში რომ მიმიყვანდა, მიწის სუნი და ყვავილების ფერადი ზღვა ჩემთვის ყველაზე დიდი ბედნიერება იყო. მაგრამ ცხოვრება თბილისში, პატარა ბინაში, სულ სხვა რეალობაა. ფანჯრიდან ნაცრისფერი პარკინგი და სხვა ბლოკების კედლები მოჩანს. ყოველ გაზაფხულზე ბაზარში ყვავილების პატარა ქოთნები მომქონდა და აივანზე ვაწყობდი — თითქოს ეს პატარა ფერები ჩემს სევდას უმსუბუქებდა.
მაგრამ ნინოსთვის ეს ყველაფერი სულელური იყო. მას სხვა ოცნებები ჰქონდა — სწავლა გერმანიაში, თავისუფლება, საკუთარი ცხოვრება. მე კი ვერ შევეგუე მის არჩევანს და სულ უფრო მეტად ვკარგავდი მას.
ერთ დღესაც, როცა უკვე აღარაფერი მახარებდა, მეგობარმა მითხრა: „მარინა, შენს თავს მიხედე! იქნებ პატარა სახლი იყიდო გარეუბანში? ბაღიც გექნება.“
처음에는 გამეცინა. სად მე და სად სახლი? მაგრამ მერე რაღაცამ მიბიძგა — იქნებ ეს იყოს ჩემი მეორე შანსი? ბანკში სესხი ავიღე და ქალაქგარეთ პატარა სახლი ვიყიდე. სახლი ძველი იყო, მაგრამ ეზოში უზარმაზარი თხილის ხე იდგა და მიწა ისეთი ნოყიერი ჩანდა…
პირველი გაზაფხული ჩემს ახალ სახლში არასოდეს დამავიწყდება. დილაობით ჩიტების ჭიკჭიკი მაღვიძებდა. ხელები მიწაში ჩავრგე და პირველი ყვავილები დავრგე — ისევ ის ძველი ბრატკები, რაც ბავშვობაში მიყვარდა. საღამოობით მარტო ვიჯექი ეზოში და ვფიქრობდი: ნეტავ ნინო აქ რომ იყოს, რას მეტყოდა?
ერთ დღესაც მოულოდნელად ტელეფონმა დარეკა. ნინოს ნომერი იყო.
— დედა… შეიძლება მოვიდე?
გული ამიჩქარდა. ხმა ძლივს ამოვიღე:
— რათქმაუნდა, შვილო! როდის გინდა.
იმ საღამოს ნინო მოვიდა. უხერხულად შემოვიდა ეზოში და გაოცებულმა მიმოიხედა:
— ეს ყველაფერი… შენ გააკეთე?
თავი დავუქნიე. ნინოს თვალებში რაღაც უცნაური გაკრთა — თითქოს სიამაყე და სინანული ერთად.
— დედა, იცი… მეც სულ მინდოდა პატარა ბაღი მქონოდა. მაგრამ მეგონა, შენ ამას ვერასდროს შეძლებდი.
გავუღიმე:
— არც მე მეგონა. მაგრამ როცა მარტო დარჩები, ყველაფერს შეძლებ.
იმ საღამოს პირველად ვისხედით ერთად ეზოში. ნინო მიწაზე დაჯდა და ხელით მიწას შეეხო.
— რა კარგია, დედა… აქ სუნთქვა შეიძლება.
გული ამიჩუყდა. წლების შემდეგ პირველად ვიგრძენი, რომ რაღაც შეიცვალა.
შემდეგ დღეებში ნინო ხშირად მოდიოდა. ერთად ვრგავდით ყვავილებს, ვჭრიდით ბალახს, ვსვამდით ჩაის და ვსაუბრობდით ყველაფერზე — მის ბავშვობაზე, ჩემს მარტოობაზე, იმაზე, თუ როგორ გვტკიოდა ორივეს ერთმანეთი.
ერთხელაც მითხრა:
— დედა, იცი რატომ გავიქეცი ასე შორს? მეგონა, შენთვის არასდროს ვიყავი საკმარისი კარგი.
ცრემლები წამომივიდა:
— მე კი მეგონა, რომ შენ ჩემთან ყოფნა არ გინდოდა…
ისევ ჩუმად ვისხედით. მერე ნინომ ხელი ჩამკიდა:
— მოდი, თავიდან დავიწყოთ.
ბაღში გაზაფხული იყო. ყვავილები ყვაოდნენ და ჩიტები ჭიკჭიკებდნენ. მე და ნინო ერთად ვრგავდით ახალ მცენარეებს — თითქოს ჩვენი ურთიერთობის ახალი დასაწყისი იყო.
მაგრამ ცხოვრება მარტივი არ არის. ერთ დღეს ნინომ მითხრა:
— დედა, გერმანიაში დაბრუნება მინდა. იქ ჩემი ცხოვრებაა…
გული მომიკვდა. მაგრამ ამჯერად აღარ გავბრაზებულვარ.
— მთავარია ბედნიერი იყო, შვილო. ეს ბაღი ყოველთვის გელოდება.
ნინო წავიდა. ისევ მარტო დავრჩი ჩემს ბაღში. მაგრამ ახლა მარტოობა აღარ იყო ისეთი მძიმე — ვიცოდი, რომ ნინო დაბრუნდებოდა. ყოველ გაზაფხულზე ახალ ყვავილებს ვრგავდი და ვფიქრობდი: იქნებ მომავალ წელს ისევ ერთად ვიყოთ?
ერთ დღესაც მოულოდნელად ეზოში მანქანა გაჩერდა. ნინო ჩამოვიდა — ამჯერად პატარა გოგონა მოჰყავდა გვერდით.
— დედა, გაიცანი შენი შვილიშვილი!
ცრემლები წამომივიდა სიხარულისგან. პატარა გოგონა ხელში ავიყვანე და ბაღში შევიყვანე.
— აქ ყველაფერი შენთვის დავრგე…
ახლა როცა ფანჯრიდან ჩემს ბაღს ვუყურებ, ისევ არ მჯერა — ეს ჩემი ადგილია დედამიწაზე. ეს ბაღი ჩემი ტკივილისგან გაჩნდა და სიყვარულად გადაიქცა.
ხანდახან ვფიქრობ: ნეტავ ყველა ადამიანს ჰქონდეს თავისი პატარა ბაღი — ადგილი, სადაც ტკივილი სიყვარულად იქცევა? იქნებ სწორედ ასეთი ადგილები გვჭირდება იმისთვის, რომ ერთმანეთი დავიბრუნოთ?