დედაჩემის დღიურმა ჩემი ცხოვრება თავდაყირა დააყენა – რატომ ვიყავი ოჯახში უცხო?

„რატომ არ შეგიძლია, ერთხელ მაინც, ისე მოიქცე, როგორც ნორმალური ბავშვი?“ – დედაჩემის ხმა ისევ ყურებში ჩამესმის. სამზარეულოში ვდგავარ, ხელში მისი ძველი დღიური მიჭირავს და თითები მიკანკალებს. ფანჯრიდან მზის სხივები შემოდის, მაგრამ ოთახში მაინც ცივა. დედა უკვე აღარ არის, მაგრამ მისი სიტყვები ისევ მტკივნეულად მხვდება გულში.

მთელი ბავშვობა მეგონა, რომ რაღაცას არასწორად ვაკეთებდი. რომ მე ვიყავი პრობლემა. ჩემი უფროსი ძმა, გიორგი, და უმცროსი და, ნინო – თითქოს სულ სხვა სამყაროში ცხოვრობდნენ. დედა მათთან იცინოდა, ეფერებოდა, თმაზე ხელს უსვამდა. მე კი… მე ყოველთვის გვერდიდან მიყურებდა, თითქოს რაღაც უცხო ვიყავი მისთვის. ერთხელაც კი მითხრა: „შენ ვერასდროს გამიგებ“. მაშინ თორმეტი წლის ვიყავი და მთელი ღამე ვტიროდი.

მამა ხშირად საზღვარგარეთ მუშაობდა – თურქეთში, მერე საბერძნეთში. ოჯახი მის გარეშე იზრდებოდა და დედა ყველაფერს მარტო უმკლავდებოდა. მაგრამ მე არასდროს ვგრძნობდი, რომ მისი შვილი ვიყავი ისე, როგორც დანარჩენები. სკოლაში რომ პრობლემები მქონდა, დედა მხოლოდ მხრებს იჩეჩავდა: „შენგან სხვა რა უნდა ველოდო?“

ერთხელ გიორგიმ მითხრა: „შენ უბრალოდ ზედმეტად გრძნობ ყველაფერს“. მაშინ მეგონა, რომ ეს კომპლიმენტი იყო. ახლა ვიცი – ეს იყო ჩემი განსხვავებულობის აღიარება. ნინო სულ ცდილობდა ჩემთან ახლოს ყოფილიყო, მაგრამ დედა ყოველთვის აშორებდა: „ნინო, შენ ნუ აიღებ მის მაგალითს“.

დედა გარდაიცვალა მოულოდნელად – გულის შეტევით. დაკრძალვის შემდეგ სახლში დავბრუნდით და მე შემთხვევით მისი ძველი ყუთი ვიპოვე. იქ იყო წერილები, ფოტოები და ერთი პატარა, გაცვეთილი დღიური.

პირველი გვერდი რომ გადავფურცლე, გული ამიჩქარდა. დედას ბავშვობის ამბები ეწერა – როგორ უყვარდა ზღვა ბათუმში, როგორ ოცნებობდა ექიმობაზე. მერე კი უცნაური ჩანაწერი წავიკითხე: „დღეს ექიმმა მითხრა, რომ ორსულად ვარ. არ ვიცი, რა უნდა ვქნა… ეს ბავშვი არ არის გიორგისგან.“

თითქოს მიწა გამომეცალა ფეხქვეშ. კიდევ ერთხელ გადავიკითხე ეს სიტყვები. მერე გვერდები გადავფურცლე და იქ იყო ჩემი დაბადების დღე – „დღეს ლიზა დაიბადა. ვერ ვგრძნობ სიხარულს. მეშინია.“

ყველაფერი ერთ წამში შეიცვალა. მივხვდი – მე არ ვიყავი იმ კაცის შვილი, ვისაც მამას ვეძახდი. დედამ ეს საიდუმლო მთელი ცხოვრება დამალა და ალბათ ამიტომაც ვერ შეძლო ჩემთან სიახლოვე.

მახსოვს, ერთხელ მამამ მკითხა: „რატომ ხარ ასეთი ჩუმი?“ მაშინ ვერაფერი ვუპასუხე. ახლა ვიცი – მე ყოველთვის ვგრძნობდი ამ უხილავ კედელს ჩვენს შორის.

დღიურში კიდევ ბევრი რამ ეწერა – როგორ ცდილობდა დედა ჩემთან ურთიერთობას, მაგრამ ვერ ახერხებდა; როგორ ეშინოდა, რომ სიმართლე გამოვლინდებოდა; როგორ სძულდა საკუთარი თავი ამ ტყუილის გამო.

ერთ ღამეს გიორგიმ შემამჩნია, რომ ვტიროდი. მკითხა: „რა ხდება?“ ვერაფერი ვუთხარი. მეორე დღეს ნინომ მკითხა: „რატომ ხარ ასეთი მოწყენილი?“ ისევ გავჩუმდი.

რამდენიმე კვირის შემდეგ გადავწყვიტე, გიორგისთვის ყველაფერი მეთქვა. სამზარეულოში ვისხედით და მე ჩუმად ვუთხარი: „გიორგი, მე თქვენი და არ ვარ… სულ სხვა კაცის შვილი ვარ.“ ჯერ გაჩუმდა, მერე კი ჩამეხუტა: „შენ ჩემი და ხარ. სულ ერთია.“

მაგრამ დედისგან მიღებული ტკივილი მაინც არ მცილდება. დღიურს ისევ და ისევ ვკითხულობ – თითქოს იქ პასუხებს ვეძებ.

ერთ დღეს ნინომ მკითხა: „შენ გგონია, დედას არ უყვარდი?“ ვერაფერი ვუპასუხე. იქნებ უყვარდი თავისებურად? იქნებ უბრალოდ ვერ შეძლო იმ სიყვარულის გამოხატვა, რაც სხვებს შეეძლოთ?

ახლა უკვე ვიცი – ზოგჯერ ყველაზე დიდი ტკივილი ისაა, როცა მშობელი ვერ გეუბნება სიმართლეს. როცა გგონია, რომ შენ ხარ პრობლემა, სინამდვილეში კი თავადაც ტანჯვაშია.

ხანდახან ვფიქრობ: რა იქნებოდა, ეს ყველაფერი ადრე რომ მცოდნოდა? შევძლებდი თუ არა დედასთან უფრო ახლოს ყოფნას? ან იქნებ ის მაინც მცოდნოდა – მე არ ვიყავი ცუდი შვილი, უბრალოდ სხვანაირი ვიყავი.

ახლა უკვე დედის გარეშე ვცხოვრობ და მის დღიურს ხშირად ვუბრუნდები. იქიდან ვცდილობ გავიგო მისი ტკივილი და ჩემი საკუთარი ტკივილიც.

ხანდახან საკუთარ თავს ვეკითხები: შეიძლება თუ არა აპატიო მშობელს ის ტკივილი, რაც მთელი ცხოვრება დაგიტოვა? ან შეიძლება თუ არა მიიღო საკუთარი განსხვავებულობა ისე, რომ აღარ გეშინოდეს სიყვარულის მიღების?

თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილზე?