როცა ჩემი სამყარო თავდაყირა დადგა: ლაურას ამბავი, რომელიც სინათლის ნაცვლად ჩრდილებში დასრულდა
„ლაურა, უნდა გითხრა რაღაც…“ – კევინის ხმა ისეთი ცივი იყო, თითქოს უცხო ადამიანი მესაუბრებოდა. სამზარეულოში ვდგავარ, ხელში ჩაიდანი მიჭირავს და ვგრძნობ, როგორ მიკანკალებს თითები. „მე… მე სხვა შემიყვარდა. მივდივარ.“
დავდუმდი. არ მახსოვს, როგორ დავდე ჩაიდანი, არც ის მახსოვს, როგორ შევედი საძინებელში და ჩემოდნის ჩალაგება დავიწყე. კევინი მიყურებდა, ალბათ ელოდა ცრემლებს, ყვირილს ან თუნდაც წყევლას. მაგრამ მე არაფერი მითქვამს. უბრალოდ ვალაგებდი ტანსაცმელს, თითქოს ეს ჩვეულებრივი დღე იყო.
მაშინვე მივხვდი – ყველაფერი დასრულდა. ჩემი ოცნებები, ჩემი ოჯახი, ჩემი მომავალი. მაგრამ ყველაზე მეტად ის მაწუხებდა, რომ არაფერი ვიგრძენი. თითქოს ჩემი სხეული დაცარიელდა და მხოლოდ ჩრდილი დავრჩი.
კევინი წავიდა. კარი დაიხურა და სახლში სიჩუმე ჩამოწვა. პირველად ცხოვრებაში მარტო დავრჩი უცხო ქვეყანაში – გერმანიაში, სადაც წლების წინ ემიგრაციაში წამოვედით უკეთესი ცხოვრების იმედით. ახლა კი ეს ქვეყანა უფრო ცივი და უცხო გახდა.
მეგობრებს ვერ დავურეკე – რა უნდა მეთქვა? დედაჩემს საქართველოში ვერ ვუთხარი – ისედაც ავად იყო და ვერ გადავიტანდი მის ტკივილს. ასე დავიწყე მარტო ცხოვრება პატარა ბინაში, სადაც ყოველ საღამოს კედლებზე ჩემი ჩრდილი ცეკვავდა.
პირველი კვირები თითქოს სიზმარში ვიყავი. სამსახურში მივდიოდი, ვიღიმოდი კოლეგებთან, მაგრამ შინ დაბრუნებისას ისევ მარტო ვრჩებოდი საკუთარ ფიქრებთან. ერთხელ სარკეში ჩავიხედე და საკუთარი თავი ვერ ვიცანი – თვალები ჩამქრალი მქონდა, სახე – უღიმღამო.
ერთ დღესაც, როცა უკვე მეგონა, რომ აღარაფერი შემეძლო, მარიამმა დამირეკა – ერთად ვმუშაობდით კლინიკაში. „ლაურა, მოდი ჩემთან ყავაზე. ვიცი, რომ რაღაც ხდება.“
მივედი. მარიამი ერთადერთი იყო, ვისაც ყველაფერი ვუამბე. მანამდე არასდროს მიტირია ასე გულწრფელად. მარიამმა ხელი ჩამკიდა: „შენ ძლიერი ხარ. ახლა უნდა იპოვო საკუთარი თავი.“
მაგრამ როგორ უნდა მეპოვა? მთელი ცხოვრება სხვებისთვის ვცხოვრობდი – ჯერ მშობლებისთვის საქართველოში, მერე კევინისთვის გერმანიაში. საკუთარი სურვილები სადღაც დავკარგე.
მარიამმა შემომთავაზა ფსიქოლოგთან მისვლა. თავიდან უარი ვთქვი – მეგონა, რომ მარტო უნდა გავმკლავებოდი ყველაფერს. მაგრამ ღამით ისევ მარტოობისგან შევიშალე და მეორე დღესვე დავრეკე ფსიქოლოგთან.
პირველ სესიაზე მხოლოდ ვტიროდი. ფსიქოლოგმა მკითხა: „რას გრძნობთ?“ მე კი მხოლოდ ერთი სიტყვა ვთქვი: „ცარიელობას.“
დრო გადიოდა. ვცდილობდი ახალი ინტერესები მეპოვა – დავიწყე ხატვა, წავედი ცეკვაზე, დავიწყე გერმანული ენის კურსები. მაგრამ არაფერი მშველოდა. ყოველი ახალი წამოწყება რამდენიმე დღეში მბეზრდებოდა.
ერთ საღამოს დედაჩემმა დამირეკა საქართველოდან: „ლაურა, შენ კარგად ხარ? ხმა გაქვს შეცვლილი.“
„კარგად ვარ, დედა,“ – ვუპასუხე და ცრემლები გადავყლაპე.
„შვილო, თუ რამე გაწუხებს, მითხარი…“
„არაფერია,“ – ისევ მოვიტყუე.
მაგრამ იმ ღამით პირველად გავიფიქრე: იქნებ საქართველოში დაბრუნება მიშველის? იქნებ იქ ისევ ვიპოვი საკუთარ თავს?
სამსახურში უფროსმა შემომთავაზა ახალი პოზიცია – მეტი პასუხისმგებლობა და მეტი ანაზღაურება. თითქოს ეს უნდა გამხარებოდა, მაგრამ გულში სიცარიელე უფრო გამიღრმავდა.
ერთ დღესაც ქუჩაში შემთხვევით შევხვდი ნიკას – ძველი ნაცნობი საქართველოდან, რომელიც რამდენიმე წელია ბერლინში ცხოვრობდა. ნიკა ყოველთვის მხიარული იყო და მისი გვერდით ყოფნა ცოტა მსუბუქად მაგრძნობინებდა თავს.
ერთ საღამოს ბარში ვისხედით და ნიკამ მკითხა:
„ლაურა, შენ რა გინდა ცხოვრებაში?“
გავჩუმდი. პირველად დავფიქრდი ამაზე სერიოზულად.
„არ ვიცი… ალბათ მშვიდობა მინდა.“
ნიკამ ჩაიცინა: „მშვიდობა შიგნით უნდა იპოვო.“
მაგრამ როგორ? როცა ყველაფერი დაინგრა…
დრო გადიოდა და მე უფრო და უფრო ვიკეტებოდი საკუთარ თავში. მეგობრები ცდილობდნენ ჩემს გამხიარულებას – ერთად დავდიოდით კინოში, პარკში ვსეირნობდით, მაგრამ შინ დაბრუნებისას ისევ მარტო ვიყავი.
ერთხელ მარიამმა მითხრა:
„ლაურა, შენ არ ხარ ვალდებული იყო ძლიერი ყველასთვის. შეგიძლია უბრალოდ იყო სუსტი.“
ეს სიტყვები გულში ჩამრჩა. მთელი ცხოვრება სხვებისთვის ვიყავი ძლიერი – ახლა კი აღარ შემეძლო.
ერთ დღესაც სამსახურში პაციენტმა მკითხა:
„თქვენ ბედნიერი ხართ?“
გავიღიმე და თავი დავუქნიე. მაგრამ შინ დაბრუნებისას სარკეში ჩავიხედე და საკუთარ თავს ვკითხე: „მართლა ბედნიერი ხარ?“
დავიწყე დღიურის წერა – ყოველ საღამოს ვწერდი ჩემს ფიქრებს, ტკივილებს და იმედებს. ერთ დღესაც ასეთი ჩანაწერი გავაკეთე:
„დღეს ისევ მარტო ვარ. მაგრამ იქნებ ეს მარტოობა დროებითია? იქნებ ოდესმე ისევ შევძლებ ბედნიერების პოვნას?“
მაგრამ დრო გადიოდა და არაფერი იცვლებოდა. დედაჩემი ავად გახდა – საქართველოში უნდა დავბრუნებულიყავი მის მოსავლელად. სამსახურში განცხადება დავწერე და ბილეთი ვიყიდე.
საქართველოში დაბრუნება უცნაური იყო – თითქოს ბავშვობაში დავბრუნდი, მაგრამ ყველაფერი შეცვლილი დამხვდა. დედაჩემი საწოლში იწვა და მისი თვალები სევდით იყო სავსე.
ერთ საღამოს დედამ მკითხა:
„შვილო, შენ რა გინდა ცხოვრებაში?“
ისევ ვერ ვუპასუხე.
დედის მოვლა რთული იყო – ღამეები არ მძინავდა, ყოველდღე საავადმყოფოში დავდიოდი. მაგრამ ამავე დროს რაღაცნაირი სიმშვიდეც ვიგრძენი – თითქოს საჭირო ვიყავი.
მაგრამ როცა დედაჩემი გარდაიცვალა, ისევ მარტო დავრჩი.
ახლობლები მეუბნებოდნენ: „ახალი ცხოვრება დაიწყე! ჯერ ახალგაზრდა ხარ!“ მაგრამ მე აღარ მქონდა ძალა თავიდან დაწყების.
ერთ დღეს ძველმა მეგობარმა დამირეკა:
„ლაურა, მოდი ჩემთან სოფელში რამდენიმე დღით.“
წავედი. სოფელში გაზაფხული იდგა – ყვავილები ყვაოდა, ჰაერი სუფთა იყო. მაგრამ ჩემი გულიც ისევ მძიმე იყო.
ერთ საღამოს ეზოში ვისხედით და მეგობარმა მკითხა:
„ლაურა, შენ რა გაბედნიერებს?“
გავჩუმდი და ცას ავხედე.
„ალბათ არაფერი…“
მეგობარმა ხელი ჩამკიდა:
„ყველაფერი შეიცვლება.“
მაგრამ მე აღარ მჯეროდა ცვლილებების.
ახლა ისევ თბილისში ვარ – პატარა ბინაში მარტო ვცხოვრობ. ყოველდღე სამსახურში მივდივარ, საღამოს სახლში ვბრუნდები და სიჩუმეში საკუთარ ფიქრებთან ვრჩები.
ხანდახან ვფიქრობ: იქნებ ყველაფერი სხვანაირად ყოფილიყო? იქნებ მეტი გამბედაობა მქონოდა საკუთარი თავისთვის მეცხოვრა?
მაგრამ ახლა მხოლოდ ერთი კითხვა მაქვს: როცა ყველაფერი ინგრევა და სინათლე აღარ ჩანს, როგორ უნდა იპოვო ძალა თავიდან დაწყებისთვის? იქნებ თქვენ იცით პასუხი?