სამი თაობა ერთ ოთახში: ჩემი ცხოვრება ხუთიოდე ათეულ კვადრატზე

„ნანა, კიდევ დიდხანს უნდა იჯდე იქ?“ – კარის მიღმა ჩემი რძლის, თათიას ხმა მესმის. ხმაში მოთმინება და გაღიზიანება ერთდროულად იგრძნობა. არ ვპასუხობ. ხელები სახეზე მაქვს აფარებული, ცრემლები თითებს შორის ჩამომდის. აბაზანის კედლები ცივია, მაგრამ აქ მაინც მშვიდად ვარ – ეს ერთადერთი ადგილია, სადაც შემიძლია საკუთარ თავთან მარტო დავრჩე.

უკვე მესამე დღეა, რაც ვცდილობ, არ ავყვე ნერვებს. სამნი ვართ ამ პატარა, ორმოცდაათ კვადრატულ ბინაში: მე, ჩემი შვილი ლაშა, მისი ცოლი თათია და ჩვენი პატარა კაკო. ლაშა და თათია სულ ჩხუბობენ – ხან ფულზე, ხან ბავშვზე, ხანაც იმაზე, რომ მე აქ ვარ და მათ ცხოვრებაში ზედმეტი ვარ. კაკო კი სულ უფრო ხშირად ტირის ღამით – ალბათ გრძნობს დაძაბულობას.

გუშინ საღამოსაც იგივე მოხდა: თათია სამზარეულოში შევიდა და მაცივარი გამოაღო. „ნანა, ისევ არ არის კარაქი! რამდენჯერ უნდა გითხრათ, რომ ბავშვს დილას კარაქიანი პური უნდა?“ – ხმამაღლა თქვა ისე, რომ ლაშასაც გაეგო. ლაშამ ტელევიზორის ხმის აწევა სცადა, მაგრამ თათიას ყვირილი მაინც გადაფარა. მე კი ჩუმად ვიჯექი სავარძელში და ვცდილობდი, არ მეტირა.

მახსოვს, ადრე როგორი ძლიერი ვიყავი – სოფელში ვცხოვრობდით, ქმარი გვერდით მყავდა, ყველაფერი მარტივი ჩანდა. მერე ლაშა თბილისში წავიდა სასწავლებლად, მე და მამამისი კი სოფელში დავრჩით. როცა ქმარი გარდაიცვალა, ლაშამ მითხრა: „დედა, მარტო ვერ დაგტოვებ.“ ასე აღმოვჩნდი აქ – ქალაქში, სადაც ჰაერი სულ სხვა სუნს ატარებს და ადამიანები ერთმანეთს გვერდს უვლიან.

처음에는 მეგონა, რომ ერთად ცხოვრება გაგვაერთიანებდა. მაგრამ რაც დრო გადის, მით უფრო ვგრძნობ საკუთარ თავს ზედმეტად. თათია ხშირად მეჩხუბება – ხან საჭმელი არ მოეწონება, ხან ბავშვთან თამაშის სტილი. ერთხელაც მითხრა: „ნანა, თქვენმა თაობამ ყველაფერი გააფუჭა ამ ქვეყანაში.“ მაშინ ხმა ვერ ამოვიღე – რა უნდა მეთქვა? რომ მეც ასე ვფიქრობდი?

ლაშა ცდილობს შუაში ჩადგეს. ერთხელ ღამით სამზარეულოში შემოვიდა, როცა ჩაის ვადუღებდი. „დედა, ხომ იცი, რომ გვიყვარხარ… უბრალოდ თათიასთვის რთულია. პატარა ბინაა…“ თავი დავუქნიე და გავუღიმე – არ მინდოდა ენერვიულა. მაგრამ იმ ღამითაც აბაზანაში ჩავიკეტე და ჩუმად ვიტირე.

ერთხელ კაკო ავად გახდა – სიცხე ჰქონდა და სულ ტიროდა. მთელი ღამე მის გვერდით ვიჯექი, შუბლზე ცივ წყალს ვადებდი. დილით თათიამ კარი შემოაღო და უხეშად მითხრა: „ნანა, ექიმს დავურეკავ. თქვენმა ხალხურმა მეთოდებმა აღარ უშველა.“

მაშინ პირველად ვიგრძენი თავი სრულიად უსარგებლოდ.

ზოგჯერ ვფიქრობ, სად წავიდე. სოფელში დაბრუნება არ შემიძლია – სახლი ნახევრად დანგრეულია და იქ მარტო ვერ ვიცხოვრებ. არც მეგობრები დამრჩა – ყველა ან გარდაიცვალა ან შვილებთან ერთად უცხოეთში წავიდა. მეც ხომ ასე მოვხვდი აქ – შვილთან ერთად უცხო ქალაქში.

ერთ დღეს ლაშამ მითხრა: „დედა, იქნებ ბინა გავყიდოთ და რამე უფრო დიდში გადავიდეთ?“ თათიამ მაშინვე უპასუხა: „ეგ ფული სად გვეყოფა? ისევ ასეთ პატარა ბინაში მოგვიწევს ცხოვრება.“

მე ჩუმად ვუსმენდი მათ კამათს და ვფიქრობდი: ნუთუ ასე უნდა გავაგრძელო ცხოვრება? ნუთუ დედის ადგილი ყოველთვის სამზარეულოს კუთხეშია?

ერთ საღამოს კაკომ მკითხა: „ბებო, შენ რატომ ხარ სულ მოწყენილი?“ ვერაფერი ვუპასუხე – როგორ ავუხსნა ბავშვს ის ტკივილი, რასაც ყოველდღე ვგრძნობ? უბრალოდ ჩავეხუტე და ვუთხარი: „ყველაფერი კარგად იქნება.“

მაგრამ ვიცი – ასე გაგრძელება აღარ შეიძლება.

ერთ დღესაც აბაზანაში ჩავიკეტე და ხმამაღლა ავტირდი. კარს მიღმა თათიას ხმა მესმოდა: „ნანა! გეყოფა ეგ დრამები! ბავშვი შეგეშინდა!“

მაშინ პირველად გავბრაზდი. კარი გავაღე და ხმამაღლა ვუთხარი: „თათია, მეც ადამიანი ვარ! მეც მტკივა! მეც მინდა ჩემი ადგილი მქონდეს ამ სახლში!“

თათიამ გაოცებულმა შემომხედა – ალბათ პირველად დაინახა ჩემში ადამიანი და არა უბრალოდ მოხუცი დედამთილი.

იმ ღამით ლაშამ მომიახლოვდა: „დედა… მაპატიე.“

არ ვიცი, რა იქნება ხვალ. იქნებ ისევ იგივე გაგრძელდეს – ჩხუბი, წყენა, ცრემლები აბაზანაში… მაგრამ ახლა მაინც ვიცი: ხმა უნდა ამოვიღო.

ხანდახან ვფიქრობ: ნუთუ ყველა დედას ასე უწევს ცხოვრება? ნუთუ ჩვენი ადგილი მხოლოდ ჩრდილშია? იქნებ დროა, ერთმანეთი უკეთესად მოვისმინოთ?