ჩემი შვილის არჩევანის წინააღმდეგობა: სინანულის ამბავი ერთი ქართველი დედისგან
„ნანა, გთხოვ, უბრალოდ მომისმინე!“ – სეთის ხმა ზარივით ჩამესმა ყურში, როცა სამზარეულოში ჩაის ვადუღებდი. მისი თვალები სევდით იყო სავსე, მაგრამ მე უკვე ვიცოდი, რასაც მეტყოდა. „დედა, მე რუბი მიყვარს. მინდა, ცოლად შევირთო.“
ჩაიდანი გადმოვდგი გაზქურიდან და ფინჯანი ხელში შემრჩა. თითქოს მთელი სამყარო გაჩერდა. რუბი? ის ქალი, რომელსაც პატარა გოგონა ჰყავს სხვა კაცისგან? ჩემი სეთი, ჩემი შვილი, რომელსაც ასე ვზრდიდი, ასე ვუფრთხილდებოდი, ახლა მზად იყო, სხვისი ტვირთიც აეღო?
„შვილო, კარგად დაფიქრდი. შენ ჯერ ახალგაზრდავ ხარ. რატომ უნდა აიღო სხვისი პასუხისმგებლობა? შენს თავზე იფიქრე!“ – ვუთხარი მკაცრად, თუმცა გულში ქარიშხალი მიტრიალებდა.
სეთი ჩუმად იდგა. მისი მზერა მტკივნეული იყო. „დედა, შენ ხომ იცი, როგორი მარტოობაა. შენც ხომ მარტომ გამზარდე. რუბიც მარტო იყო…“
„სწორედ ამიტომ არ მინდა! მე ვიცი, რა ძნელია ეს გზა! არ მინდა, შენც იგივე გადაიტანო!“ – ხმას ავუწიე უნებურად.
სეთი ოთახიდან გავიდა. კარი მძიმედ დაიხურა. იმ ღამით ვერ დავიძინე. ფანჯრიდან თბილისს გავყურებდი და საკუთარ თავს ვეკითხებოდი: ნუთუ მართლა ასე ცუდია რუბი? ან იქნებ მე ვარ ზედმეტად მკაცრი?
მაგრამ მეორე დღესაც იგივე აზრები მიტრიალებდა თავში. ჩემი შვილი უკეთესს იმსახურებდა! მთელი ცხოვრება ვშრომობდი მისთვის – დილით ადრე ვდგებოდი, რომ სკოლაში გაეშვა, საღამოს გვიან ვბრუნდებოდი სამსახურიდან, რომ საჭმელი მომემზადებინა. მამამისმა მიგვატოვა, როცა სეთი სამი წლის იყო. მას შემდეგ ჩემი ცხოვრება მხოლოდ სეთის გარშემო ტრიალებდა.
ერთ დღეს რუბი სახლში მოვიდა. პატარა ნინი გვერდით ედგა – შავი თმა და დიდი თვალები ჰქონდა.
„გამარჯობა, ქალბატონო ნანა,“ – მორიდებით მითხრა რუბიმ.
„გამარჯობა,“ – ვუპასუხე ცივად.
სეთი ცდილობდა საუბარი გაემართა, მაგრამ მე მხოლოდ რუბის ვაკვირდებოდი. მისი ხელები ნერვიულად იშლებოდა. ნინიც ჩემსკენ იყურებოდა.
„ვიცი, რომ რთულია ჩემთვის ნდობის გამოცემა,“ – დაიწყო რუბიმ ჩუმად. „მაგრამ სეთი მართლა მიყვარს…“
„შენ გიყვარს, მაგრამ ჩემი შვილი რატომ უნდა აიძულო სხვისი შვილის გაზრდა?“ – სიტყვები უნებლიეთ წამომცდა.
რუბის თვალებში ცრემლი ჩაუდგა. სეთი გაბრაზდა: „დედა! ასე ნუ ელაპარაკები! ნინი ჩემი ოჯახია!“
მაშინ პირველად ვიგრძენი, რომ სეთი ჩემგან შორდებოდა. თითქოს უხილავი კედელი აღმართეს ჩვენს შორის.
დრო გადიოდა. სეთი და რუბი ერთად ცხოვრებას იწყებდნენ – ჯერ ქირით წავიდნენ საბურთალოზე პატარა ბინაში. მე კი მარტო დავრჩი დიდ სახლში ვაკეში. ყოველ საღამოს ტელეფონს ვუყურებდი და ველოდი ზარს – იქნებ მაინც დამირეკოს-მეთქი.
ერთ დღეს სამსახურში ცუდად გავხდი – წნევა ამიწია და საავადმყოფოში მომიწია წასვლა. ექიმმა მკაცრად გამაფრთხილა: „ნერვიულობას მოეშვით.“
სეთისთვის არ დამირეკავს – სიამაყე არ მაძლევდა უფლებას. მაგრამ მეორე დღეს კარზე ზარი გაისმა – რუბი იყო ნინით.
„ქალბატონო ნანა, მოვედი… გუშინ სეთი ღამით მუშაობდა და ვერ მოვიდა… მე კი ძალიან ვინერვიულე…“
მისმა მზრუნველობამ გული ამიჩუყა. ნინი გვერდით მომიჯდა და თავის პატარა ხელებით ხელი მომკიდა.
„ბებო, კარგად ხარ?“ – მკითხა ბავშვური გულწრფელობით.
მაშინ პირველად ვიგრძენი, რომ ეს პატარა გოგოც შეიძლებოდა ჩემი ოჯახის ნაწილი გამხდარიყო… მაგრამ მაინც ვერ შევძელი რუბის მიღება.
დრო გადიოდა და ჩემი ურთიერთობა სეთთან სულ უფრო იძაბებოდა. ის იშვიათად მირეკავდა, სახლში თითქმის აღარ მოდიოდა. ერთხელაც გავიგე, რომ რუბის მამამ სასამართლოში უჩივლა ბავშვის მეურვეობაზე და სეთი ყველაფერს აკეთებდა, რომ ნინი არ წაეყვანათ.
ერთ საღამოს სეთი მოულოდნელად მოვიდა ჩემთან.
„დედა… მჭირდება შენი დახმარება,“ – მითხრა ჩუმად.
„რაში?“
„ნინის მამამ სასამართლოში უჩივლა… ადვოკატი გვჭირდება… ფული არ გვაქვს…“
გული ამიჩუყდა, მაგრამ მაინც ვერ შევძელი დახმარება.
„შვილო, ეს შენი არჩევანია… მე არ ჩავერევი,“ – ვუთხარი ცივად.
სეთი თვალებში მიყურებდა – იმედგაცრუება და ტკივილი ეწერა სახეზე.
„კარგი…“ – მხოლოდ ეს თქვა და წავიდა.
იმ ღამით პირველად ავტირდი გულამოსკვნილი. საკუთარ თავს ვეკითხებოდი: ნუთუ ასე უნდა დამთავრებულიყო ყველაფერი?
რამდენიმე თვე გავიდა. სეთი აღარ მირეკავდა. მეზობელმა მითხრა, რომ რუბის მამამ ნინი წაიყვანა ბათუმში და რუბი დეპრესიაში ჩავარდა. სეთი კი სულ უფრო იკეტებოდა საკუთარ თავში.
ერთ დღეს ქუჩაში შემთხვევით შევხვდი სეთს – თვალებში ჩაშავებული ჰქონდა და ძლივს მიცნო.
„დედა…“ – მხოლოდ ეს თქვა და გვერდი ამიარა.
მაშინ მივხვდი, რომ ჩემი სიამაყე ყველაზე ძვირად დამიჯდა – დავკარგე შვილის ნდობა და სიყვარული.
ახლა მარტო ვზივარ ჩემს დიდ ბინაში და ყოველ საღამოს ფანჯრიდან თბილისს გავყურებ. ვფიქრობ იმაზე, რამდენად რთულია იყო დედა საქართველოში – საზოგადოება ყოველთვის განსჯის მარტოხელა დედებსაც და მათ შვილებსაც; ყველას თავისი წარმოდგენა აქვს ბედნიერებაზე და სწორ არჩევანზე.
ახლა მხოლოდ ერთი კითხვა მაწუხებს: ღირს თუ არა სიამაყე იმაზე მეტად, ვიდრე საკუთარი შვილის ბედნიერება? იქნებ დროა ვისწავლოთ სხვების მიღება ისეთი, როგორებიც არიან?
“ნუთუ შეიძლება სიყვარული იყოს შეცდომა? ან იქნებ სწორედ მაშინ ვკარგავთ ყველაზე ძვირფასს, როცა ყველაზე მეტად გვგონია რომ სწორად ვიქცევით?”