ჩემი დის ნიშნობა, რომელმაც ჩვენი ოჯახი გატეხა: ღალატსა და პატიებას შორის
„შენ მართლა გგონია, რომ ამას გაპატიებ?“ – ჩემი ხმა კანკალებდა, როცა ლუკიას ვუყვიროდი სამზარეულოში, სადაც სუნთქვა აღარ იყო შესაძლებელი. დედაჩემი ჩუმად ტიროდა კუთხეში, მამაჩემი კი ფანჯარასთან იდგა და სიგარეტს სიგარეტზე ეწეოდა, თითქოს კვამლი ჩვენს პრობლემებს გააქრობდა. ლუკია კი მშვიდად მიყურებდა, თითქოს არაფერი მომხდარა.
„მარიამ, მე მიყვარს და ეს ჩემი ცხოვრებაა,“ – მითხრა მან მშვიდად, მაგრამ მის თვალებში შიში და ბრაზი ერთმანეთს ებრძოდა.
ეს ამბავი პარიზში დაიწყო, სადაც ჩვენი ოჯახი ექვსი წლის წინ ჩამოვიდა. მამამ სამშობლოში ვეღარ იპოვა სამსახური და ემიგრაციაში წასვლა გადაწყვიტა. თავიდან ყველაფერი რთული იყო – უცხო ენა, უცხო ხალხი, სევდა და მონატრება. დედა დღედაღამ მუშაობდა მოხუცებთან, მამა კი სამშენებლო ობიექტებზე. მე უნივერსიტეტში ვსწავლობდი და პარალელურად კაფეში ვმუშაობდი, ლუკია კი სკოლაში დადიოდა.
ჩვენი ოჯახი ყოველთვის ახლოს იყო ერთმანეთთან, მაგრამ ემიგრაციამ ნელ-ნელა დაგვაშორა. მამა უფრო ჩუმი გახდა, დედა – ნერვიული. მე ვცდილობდი ყველასთვის ძლიერი ვყოფილიყავი, მაგრამ შინაგანად ვიშლებოდი. ლუკია კი ყველაზე მეტად შეიცვალა – ადრე მხიარული და გულწრფელი გოგო ახლა ჩაკეტილი და უხასიათო გახდა.
ერთ დღესაც სახლში დაბრუნებულმა დავინახე, როგორ ესაუბრებოდა ლუკია უცნობ მამაკაცს ქუჩაში. მაშინ ყურადღება არ მიმიქცევია – მეგონა, უბრალოდ ნაცნობი იყო. მაგრამ რამდენიმე კვირის შემდეგ ლუკიამ გამოაცხადა: „მე ვთხოვდები.“
დედაჩემმა სკამზე ჩამოჯდა და სახეზე ხელები აიფარა. მამამ ხმას აუწია: „ვისზე? ვინ არის? რამდენი წლისაა?“
ლუკიამ თავი დახარა: „გიორგია. 42 წლისაა.“
დედაჩემმა შეჰკივლა: „შენ ხომ 19-ის ხარ! როგორ შეგიძლია?!“
მამაჩემმა მუშტი მაგიდაზე დაჰკრა: „ეს არ მოხდება!“
მაგრამ ლუკია ჯიუტად იდგა თავისაზე: „მე მიყვარს. თქვენ ვერ გამიგებთ.“
იმ ღამით ვერ დავიძინე. თავში ათასი ფიქრი მიტრიალებდა – რატომ აკეთებდა ამას? იქნებ რაღაც მოხდა, რაც არ ვიცოდით? მეორე დღეს ლუკიას ოთახში შევედი.
„ლუკია, გთხოვ, მითხარი სიმართლე. რა ხდება?“
მან თვალები ამიცრემლიანებული მომაბრუნა: „მარიამ, მე მარტო ვარ. აქ არავინ მყავს. გიორგი ერთადერთია, ვინც მესმის.“
„მაგრამ ის შენზე ორჯერ უფროსია! რას იტყვიან ხალხი? რას იტყვის დედა?“
„ხალხი არასდროს არაფერს მაპატიებს. შენც ხომ არ მაპატიებ?“ – მკითხა ჩუმად.
ვერაფერი ვუთხარი. იმ წამს მივხვდი, რომ ჩემი და რაღაცას მალავდა.
რამდენიმე დღეში გიორგიც გავიცანი. მაღალი, სერიოზული კაცი იყო – თავაზიანი და ყურადღებიანი. მაგრამ მის თვალებში რაღაც ცივი და უცნობი ჩანდა. მშობლები კატეგორიულად ეწინააღმდეგებოდნენ ამ ურთიერთობას. მამამ ერთხელაც კი სცადა გიორგისთან საუბარი:
„გიორგი, შენ ხომ იცი, რომ ეს სწორი არ არის? ჩემი შვილი ჯერ ბავშვია.“
გიორგიმ მშვიდად უპასუხა: „ლუკია ზრდასრულია და თავისი ცხოვრება თავად უნდა გადაწყვიტოს.“
ოჯახში დაძაბულობა ყოველდღე იზრდებოდა. დედა ლუკიას აღარ ელაპარაკებოდა, მამა კი სულ უფრო ხშირად აგვიანებდა სახლში მოსვლას. მე შუაში ვიყავი – ერთი მხრივ მესმოდა მშობლების ტკივილი, მეორე მხრივ კი ლუკიას მარტოობა.
ერთ საღამოს დედამ მითხრა:
„შენი და ბავშვობიდანვე სხვანაირი იყო. ყოველთვის გრძნობდა თავს გარიყულად. იქნებ ჩვენ დავაშავეთ რამე?“
მე ვერაფერი ვუპასუხე. საკუთარ თავსაც ვადანაშაულებდი – იქნებ მეტ დროს უნდა გამეტარებინა მასთან? იქნებ უნდა მელაპარაკა?
ლუკიას ნიშნობის დღე ახლოვდებოდა. სახლში სიჩუმე გამეფდა – თითქოს ყველა თავის თავში ჩაიკეტა. იმ დღეს, როცა ნიშნობა უნდა ყოფილიყო, მამამ დილიდანვე დატოვა სახლი. დედა მთელი დღე ტიროდა.
ლუკია ოთახიდან არ გამოდიოდა. ბოლოს შევედი მასთან:
„ლუკია, დარწმუნებული ხარ?“
მან თავი დამიქნია: „მე სხვა გზა არ მაქვს.“
„რას ნიშნავს სხვა გზა არ გაქვს?“
მან თვალები დახარა: „მარიამ, მე… ორსულად ვარ.“
ეს სიტყვები ელვასავით დამეცა თავზე.
„ვინ იცის?“
„არავინ… მხოლოდ გიორგი.“
გავჩუმდი. ახლა ყველაფერი გასაგები გახდა – მისი სიჩქარე, მისი სიჩუმე.
ნიშნობის საღამოს მამაჩემი სახლში დაბრუნდა მთვრალი და გაცეცხლებული.
„ეს არ მოხდება! სანამ ცოცხალი ვარ!“ – იყვირა მან.
ლუკია ატირდა: „მამა, გთხოვ…“
მაგრამ მამამ კარი გაიჯახუნა და წავიდა.
იმ ღამით ყველაფერი დაინგრა – ოჯახი გახლეჩილი იყო ორ ნაწილად: ერთი მხარეს ლუკია და გიორგი, მეორე მხარეს მშობლები და მე შუაში.
დედაჩემი ავად გახდა – ნერვიულობამ წნევა აუწია. მე ვცდილობდი ყველასთვის ძლიერი ვყოფილიყავი, მაგრამ შინაგანად ვიშლებოდი.
ლუკიას ქორწილი ჩუმად გაიმართა – მხოლოდ რამდენიმე მეგობარი იყო მოწვეული. მშობლები არ წავიდნენ.
დრო გავიდა. ლუკიას შვილი შეეძინა – პატარა გოგონა სახელად ნინო. პირველად რომ დავინახე, ცრემლები წამომივიდა – ასეთი პატარა არსება ამდენ ტკივილს როგორ იტევს?
მშობლები ნელ-ნელა დათმნენ – დედამ შვილიშვილი პირველად რომ ნახა, ატირდა და ლუკიას ჩაეხუტა.
მაგრამ მამას დღემდე ვერ აპატიებია.
ხანდახან ვფიქრობ – რა არის უფრო მნიშვნელოვანი: ოჯახის წესები თუ ადამიანის ბედნიერება? შეიძლება თუ არა პატიება მაშინაც კი, როცა გგონია, რომ ყველაფერი დაინგრა?
ხშირად ვეკითხები საკუთარ თავს: მე რომ ლუკიას ადგილას ვყოფილიყავი, რას ვიზამდი? პატიება უფრო რთულია თუ დავიწყება?
თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილას?