„როცა ჩემმა ქალიშვილმა გადაწყვიტა, ღარიბ იოანეს გაჰყოლოდა ცოლად, წინააღმდეგი ვიყავი“ — არ ვიცოდი, რას მიმზადებდა ბედი
„შენ რა, მართლა გგონია, რომ ამ ბიჭთან ბედნიერი იქნები?!“ – ყვირილით ვუთხარი ნინოს, როცა ოთახში ატირებული შემოვარდა. მისი თვალები სავსე იყო იმედგაცრუებითა და წყენით. მე კი, დედამისი, ვერაფრით შევეგუე იმ აზრს, რომ ჩემი ერთადერთი შვილი ღარიბ იოანეს მიჰყვებოდა ცოლად.
მახსოვს, იმ დღეს თბილისში საშინელი წვიმა იყო. ფანჯარასთან ვიდექი და ვუყურებდი, როგორ ჩამოედინებოდა წყალი ქუჩაში. ნინო კი ჩემს წინ იდგა, ხელები აკანკალებული ჰქონდა და ხმამაღლა ტიროდა. „დედა, გთხოვ, ნუ მეტყვი უარს. მე იოანე მიყვარს…“ – მითხრა ჩურჩულით.
იოანე ჩვენი მეზობელი იყო. მამამისი ადრე გარდაეცვალა და დედასთან ერთად ცხოვრობდა პატარა ბინაში. ყოველთვის თავაზიანი და ზრდილობიანი ბიჭი იყო, მაგრამ არც სამსახური ჰქონდა და არც ფული. მე კი სულ ვოცნებობდი, რომ ნინო შეძლებულ ოჯახში გათხოვდებოდა – ისეთ ოჯახში, სადაც არ მოუწევდა სიღარიბესთან ბრძოლა.
„ნინო, დაფიქრდი! შენს მომავალს ანგრევ! იოანეს რა აქვს ისეთი, რაც შენ გჭირდება? არც სახლი აქვს, არც სამსახური…“ – ვცდილობდი დამერწმუნებინა. მაგრამ ნინო ჯიუტად მიყურებდა თვალებში და მხოლოდ ერთ სიტყვას იმეორებდა: „სიყვარული.“
მამამისი – გია – უფრო მშვიდად შეხვდა ამ ამბავს. „შვილო, მთავარია შენ იყო ბედნიერი,“ – უთხრა ნინოს. მე კი ვერ ვპატიობდი საკუთარ თავს, რომ ასე ვბრაზობდი. თითქოს ჩემი ოცნებები ინგრეოდა.
რამდენიმე კვირის შემდეგ ნინომ გადაწყვიტა, რომ იოანესთან ერთად საცხოვრებლად გადასულიყო. მთელი ღამე არ მძინებია – ვფიქრობდი, როგორ გაუძლებდა ჩემს შვილს ასეთ ცხოვრებას. მეორე დილით კი ნინოს ოთახში შევედი და დავინახე, როგორ ალაგებდა ჩანთას.
„დედა, ვიცი, რომ გტკივა. მაგრამ მე ჩემი გზა უნდა გავიარო,“ – მითხრა ჩუმად.
„შვილო, გთხოვ… ნუ წახვალ ასე,“ – ვცდილობდი შემეჩერებინა. მაგრამ ნინო წავიდა.
პირველი თვეები საშინლად გამიჭირდა. ყოველ საღამოს ფანჯარასთან ვიჯექი და ველოდებოდი მის ზარს. ზოგჯერ მოდიოდა სტუმრად – თვალებში დაღლა და სევდა ეტყობოდა. ერთხელ მითხრა: „დედა, იოანეს სამსახური ვერ უშოვია ჯერ… მაგრამ მე მაინც ბედნიერი ვარ.“
ვერ ვხვდებოდი, როგორ შეიძლებოდა ასეთი სიღარიბეში ბედნიერი ყოფილიყო. მე კი სულ ვადარებდი ჩემს მეზობლებს – მათი შვილები უცხოეთში სწავლობდნენ ან მდიდარ ოჯახებში იყვნენ გათხოვილები. ნინოს კი ყოველდღე უწევდა ბრძოლა ელემენტარულისთვის.
ერთ დღესაც იოანეს დედამ დამირეკა: „ქალბატონო მარინე, იქნებ თქვენ იცით რამე სამსახურის ამბავი? იოანე ძალიან ცდილობს…“
გული მომიკვდა. პირველად მაშინ დავფიქრდი იმაზე, რომ შეიძლება ჩემი დამოკიდებულება არ იყო სწორი.
მალე ნინო და იოანე პატარა ოთახში გადავიდნენ ქირით. ნინო მუშაობდა ბაღში მასწავლებლად – ხელფასი საკმარისი არ იყო. ხშირად მოდიოდა ჩემთან საჭმლის ან ტანსაცმლის წამოსაღებად.
ერთხელაც საღამოს კარზე ზარი გაისმა. გავაღე და ნინო იდგა ზღურბლზე – თვალები ჩაწითლებული ჰქონდა.
„დედა… იოანეს ავარიაში მოჰყვა… საავადმყოფოშია,“ – ძლივს ამოთქვა.
ყველაფერი დამავიწყდა – ჩემი წყენა, ბრაზი… ერთად გავიქეცით საავადმყოფოში. იოანე მძიმედ იყო დაშავებული. ექიმები ამბობდნენ, რომ დიდი ხანი დასჭირდებოდა გამოჯანმრთელებას.
იმ ღამეს პირველად დავინახე ნინოს თვალებში ნამდვილი ტკივილი და სიყვარული. მთელი ღამე პალატასთან გაატარა – ხელზე ეჭირა იოანესთვის და ჩუმად ტიროდა.
„დედა, გთხოვ… არ მინდა დავკარგო,“ – მითხრა ჩურჩულით.
იმ წუთას მივხვდი, რომ ჩემი შვილისთვის მთავარი ფული კი არა, სიყვარული იყო.
იოანემ რამდენიმე თვეში შეძლო გამოჯანმრთელება. ამ დროის განმავლობაში ნინო სულ მის გვერდით იყო – მუშაობდა და პარალელურად უვლიდა ქმარს.
ერთ დღესაც სახლში დაბრუნებულმა დავინახე წერილი მაგიდაზე: „დედა, მადლობა ყველაფრისთვის. ვიცი, რომ შენთვის რთული იყო ჩემი არჩევანის მიღება. მაგრამ მე ბედნიერი ვარ იოანესთან.“
ამ წერილმა გული ამიჩუყა. პირველად მივხვდი, რომ ჩემი შვილის ბედნიერება ჩემზე მეტად უნდა ყოფილიყო მნიშვნელოვანი.
მალე იოანემ შეძლო სამსახურის პოვნა – ერთ-ერთ კომპანიაში დამლაგებლად დაიწყო მუშაობა. ნინო ისევ ბაღში მუშაობდა. მიუხედავად იმისა, რომ ბევრი არაფერი ჰქონდათ, ერთმანეთი უყვარდათ.
ერთ დღესაც ნინო სახლში მოვიდა პატარა პარკით ხელში და მითხრა: „დედა, მალე ბებია გახდები.“
ცრემლები წამომივიდა – სიხარულისგან თუ სინანულისგან ვერ გავიგე.
ბავშვის დაბადების შემდეგ ყველაფერი შეიცვალა. ნინოს თვალებში ისევ ის ბედნიერება დავინახე, რაც ადრე ჰქონდა დაკარგული. იოანეც უფრო თავდაჯერებული გახდა – ცდილობდა ოჯახისთვის ყველაფერი გაეკეთებინა.
ერთხელაც ოჯახური სადილის დროს გია მეუბნება:
– მარინე, ხომ ხედავ? მთავარია სიყვარული…
მე კი ჩუმად ჩავიხედე ფინჯანში და საკუთარ თავს ვკითხე: ნეტავ რამდენი წელი დავკარგე იმის ფიქრში, რომ ფული ყველაფერია?
ახლა როცა ჩემს შვილიშვილს ვუყურებ და ვხედავ ნინოს ბედნიერ სახეს, ვხვდები: ცხოვრება სულ სხვანაირად აწყობს ყველაფერს.
ხანდახან ვფიქრობ: ნეტავ რამდენ მშობელს აქვს იგივე შიში? რამდენი დედა უშლის შვილს სიყვარულის გამო? იქნებ დროა ვისწავლოთ ერთმანეთის არჩევანის პატივისცემა?
თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილას? მართლა ღირს თუ არა ფული იმაზე მეტი, ვიდრე სიყვარული?