ბაბუაჩემი არ იღებს ჩემს საქმროს: „თუ მე მინდა, გამოვაგდებ და აღარასდროს შემოვა ამ სახლში“ – ჩემი ოჯახის ბრძოლა სიყვარულთან

„თუ მე მინდა, გამოვაგდებ და აღარასდროს შემოვა ამ სახლში!“ – ბებიაჩემის ხმა მთელ ბინაში ისმოდა, თითქოს კედლებიც კი თრთოდნენ მისგან. მე კი, სამზარეულოს კუთხეში ჩაკეცილი, ხელებში სახეჩარგული ვიჯექი და ვცდილობდი ცრემლები შემეკავებინა. გიგა, ჩემი საქმრო, დერეფანში იდგა და უხმოდ უყურებდა ძველ ხის იატაკს, თითქოს იმედოვნებდა, რომ მიწა გაიხსნებოდა და შიგ ჩაიძირებოდა.

ეს სცენა უკვე მერამდენედ მეორდებოდა ჩვენს სახლში. ბებიაჩემი, ნინო, ყოველთვის ძლიერი ქალი იყო – ომის დროს სოხუმიდან გამოიქცა, თბილისში ფეხით ჩამოვიდა და აქ ყველაფერი ნულიდან დაიწყო. მისთვის ოჯახი ყოველთვის პირველ ადგილზე იყო, მაგრამ ახლა, როცა მე ჩემი ბედნიერება ვიპოვე, სწორედ ის გახდა ჩემი ყველაზე დიდი დაბრკოლება.

გიგა სომხეთიდანაა. საქართველოში ჩამოვიდა სასწავლებლად და აქ დავხვდი მეც – უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკაში შემთხვევით შევეჯახეთ ერთმანეთს. თავიდანვე რაღაც განსაკუთრებული იყო მასში: მშვიდი, ყურადღებიანი, საოცრად თბილი. ჩვენი ურთიერთობა მალევე სერიოზული გახდა. როცა ოჯახს გავაცანი, დედამ სიხარულით მიიღო, მამამაც მხარი დაგვიჭირა, მაგრამ ბებიაჩემი… მას არასდროს უთქვამს გიგას სახელი. ყოველთვის „შენი ის“ ან „ის ბიჭი“ ერქვა.

ერთხელაც, როცა გიგა სტუმრად მოვიდა, ბებიამ მაგიდაზე მხოლოდ სამი თეფში დადო – მე, დედას და მამასთვის. გიგასთვის ადგილი არ იყო. უხერხულობა ჰაერში ტრიალებდა. დედამ ჩუმად მიაწოდა თეფში გიგას, მაგრამ ბებიამ ისე შეხედა, რომ დედაჩემი გაჩუმდა.

– ნინო დეიდა, შეიძლება დაგეხმაროთ? – თავაზიანად ჰკითხა გიგამ.

– არაა საჭირო შენი დახმარება! – მოკლედ მოუჭრა ბებიამ და ზურგი აქცია.

იმ საღამოს გიგამ მითხრა:

– ნინი, არ მინდა შენი ოჯახი ჩემ გამო დაიშალოს. თუ გინდა, წავიდე…

– არა! – ვუთხარი მტკიცედ. – შენ ჩემი არჩევანი ხარ. მე შენ მიყვარხარ.

მაგრამ იმ ღამით ვერ დავიძინე. ბებიაჩემის სიტყვები მიტრიალებდა თავში: „ჩვენი ოჯახი ყოველთვის ქართველებზე იდგა! უცხოებს აქ ადგილი არ აქვთ!“

მეორე დღეს დილით ბებიაჩემი სამზარეულოში დამხვდა. ჩაის სვამდა და ფანჯარაში იყურებოდა.

– ნინი, შვილო, შენ არ იცი, რა რთულია უცხოს ნდობა. მე ომიც გამოვიარე და ღალატიც მინახავს. შენ გგონია, ეგ ბიჭი მართლა შეგიყვარებს? ხვალ რომ წავიდეს თავის ქვეყანაში?

– ბებო, გიგა აქ ცხოვრობს! აქ სწავლობს და მუშაობს! მე მიყვარს!

– სიყვარული გადაგივლის! ოჯახი კი სულ შენთან იქნება!

ვერაფერი ვუთხარი. ვიცოდი, რომ მისთვის ეს უბრალოდ პრინციპის საკითხი არ იყო – ეს იყო შიში. შიში იმისა, რომ ოჯახი დაიშლებოდა ან მე დავკარგავდი ბედნიერებას.

რამდენიმე კვირის შემდეგ მამაჩემმა გადაწყვიტა გიგასთან გულწრფელად ესაუბრა.

– გიგა, ვიცი, რომ ნინი ძალიან გიყვარს. მაგრამ უნდა იცოდე – ჩვენი ოჯახისთვის ტრადიციები მნიშვნელოვანია. ბებია ვერ ეგუება ახალ რეალობას. იქნებ ცოტა დრო მივცეთ ერთმანეთს?

გიგამ თავი დაუქნია:

– მესმის თქვენი. მაგრამ ნინის გარეშე ვერ წარმომიდგენია ცხოვრება.

იმ საღამოს ბებიაჩემმა ისევ სცადა ჩემი გადარწმუნება:

– შვილო, იქნებ ჯერ არ იჩქარო? ნახე, რამდენი კარგი ქართველი ბიჭია! რატომ უნდა აირჩიო უცხოელი?

– იმიტომ რომ გიგა მიყვარს! – ვიყვირე უკვე სასოწარკვეთილი.

ბებიამ ცრემლები მოიწმინდა და ოთახიდან გავიდა.

იმ ღამით დედაჩემმა ჩამიხუტა:

– ნინი, ვიცი, რომ რთულია. მაგრამ შენს ბედნიერებას ვერავინ წაგართმევს. უბრალოდ დრო მიეცი ბებიასაც.

მაგრამ დრო არ შველოდა არაფერს. ყოველ ჯერზე, როცა გიგა მოდიოდა ჩვენთან სტუმრად, ბებია ან სახლიდან გადიოდა ან ხმას არ იღებდა.

ერთხელაც გიგამ მითხრა:

– ნინი, იქნებ დროა ცალკე ვიცხოვროთ? ასე ხომ ვერც შენ ხარ მშვიდად და ვერც მე.

ეს წინადადება შოკისმომგვრელი იყო ჩემთვის. მთელი ცხოვრება ერთ სახლში ვცხოვრობდით – სამი თაობა ერთად. როგორ უნდა დამეტოვებინა ოჯახი სიყვარულის გამო?

მაგრამ იმავე საღამოს ბებიაჩემი ისევ აფეთქდა:

– თუ მე მინდა, გამოვაგდებ და აღარასდროს შემოვა ამ სახლში! შენი ის ბიჭი აქ აღარ შემოვა!

ვიგრძენი, რომ რაღაც უნდა შემეცვალა.

მეორე დღეს დილით ბებიასთან მივედი.

– ბებო, მინდა რაღაც გითხრა. მე გიგასთან ერთად მინდა ცხოვრება. ვიცი, რომ შენთვის რთულია ეს ყველაფერი, მაგრამ გთხოვ – ნუ დამაკარგვინებ ორივეს ერთად: არც შენს სიყვარულს და არც მისას.

ბებიამ დიდხანს მიყურა თვალებში. მერე ჩუმად მითხრა:

– თუ ასე ძალიან გინდა… მაგრამ იცოდე – თუ ოდესმე გატკენს გულს, ჩემთან დაბრუნება ყოველთვის შეგიძლია.

გიგასთან გადავედი საცხოვრებლად პატარა ბინაში საბურთალოზე. თავიდან ყველაფერი უცხო იყო – ახალი გარემო, ახალი წესები… მაგრამ თავისუფლება ვიგრძენი პირველად ცხოვრებაში.

ბებია ხშირად მირეკავდა:

– როგორ ხარ? ჭამე რამე? ხომ არაფერი გაწუხებს?

ერთხელაც ავად გავხდი და გიგამ დაურეკა ბებიას:

– ნინო დეიდა, ნინი სიცხიანია… იქნებ მოხვიდეთ?

ბებია მაშინვე მოვიდა. პირველად ცხოვრებაში ჩაიდუღა ჩვენთან სახლში და გიგასაც ჩაის დაუსხა.

– მადლობა… – ჩუმად უთხრა გიგამ.

ბებიამ არაფერი უპასუხა, მაგრამ მის თვალებში პირველად დავინახე სითბო.

ახლა უკვე ორი წელია ერთად ვცხოვრობთ. ბებია ჯერ კიდევ არ ამბობს გიგას სახელს ხმამაღლა, მაგრამ როცა სტუმრად მოდის, ოთხ თეფშს აწყობს მაგიდაზე.

ხანდახან ვფიქრობ: ღირს თუ არა საკუთარი ბედნიერებისთვის ოჯახის ტკივილი? სად გადის ზღვარი ტრადიციებსა და პირად არჩევანს შორის? იქნებ სიყვარული სწორედ იმაში მდგომარეობს, რომ ორივესთვის ადგილი მოიძებნოს გულში?