ჩაქუჩსა და სახრახნისს შორის: როგორ სცადა ჩემმა დედამთილმა ჩემი ოჯახი დაენგრია
— „შენ რა, მართლა გგონია, რომ ლევანი შენს გამო საბერძნეთში დარჩება? ნინო, შენ მისთვის უბრალოდ დროებითი ხარ!“ — დედამთილის ხმა სამზარეულოში ექოდ ისმოდა, როცა დილით ყავას ვსვამდი. ხელები მიკანკალებდა, მაგრამ პასუხი ვერ გავეცი. თითქოს ენა ჩამივარდა. ეს პირველი შემთხვევა არ იყო, როცა ასე მელაპარაკებოდა, მაგრამ ამჯერად რაღაც გატყდა ჩემში.
ლევანთან ერთად ათენში სამი წელია ვცხოვრობდით. თავიდან ყველაფერი ზღაპარივით დაიწყო: პატარა ბინა, ბევრი ოცნება და ერთმანეთის იმედი. მაგრამ დედამთილი, ქალბატონი მარინე, რამდენიმე თვეში ჩამოვიდა და ყველაფერი თავდაყირა დააყენა. თითქოს მისი მისია იყო, ჩვენი ბედნიერება დაენგრია.
„ლევან, შენს ცოლს ქართული ოჯახი არ უყვარს! ნახე, როგორ უყურებს ყველაფერს ზემოდან,“ — ხშირად ეუბნებოდა შვილს. ლევანი თავიდან იცავდა ჩემს თავს, მაგრამ ნელ-ნელა მისი ხმა ჩუმდებოდა. დედამისის სიტყვები ჩვენს შორის უხილავ კედლად იქცა.
ერთ საღამოს, როცა ლევანი გვიან დაბრუნდა სამსახურიდან, დედამისმა ისევ დაიწყო:
— „შენ არ იცი, რას აკეთებს მთელი დღე შენი ცოლი! მე რომ არ ვიყო, ეს სახლი თავზე დაგენგრეოდა.“
ლევანი დაღლილი იყო, თვალებში სევდა ჩასდგომოდა. მე კი ვგრძნობდი, როგორ ვკარგავდი მას.
ერთ დღესაც, როცა სახლში მარტო დავრჩი, მარინემ პირდაპირ მითხრა:
— „შენ აქ ზედმეტი ხარ. ლევანი ჩემია. შენ კი… უბრალოდ დროებით ხარ მის ცხოვრებაში.“
მაშინ პირველად ვუპასუხე:
— „ლევანი ზრდასრული კაცია. თავად შეუძლია გადაწყვიტოს, ვისთან უნდა ცხოვრება.“
მარინეს სახე გაწითლდა. ვიცოდი, რომ ეს ომი იყო.
დრო გადიოდა და სიტუაცია მძიმდებოდა. დედამთილი ყოველდღე ახალ მიზეზს პოულობდა ჩემთან დასაპირისპირებლად: საჭმელი არ იყო საკმარისად გემრიელი, სახლი კარგად არ იყო დალაგებული, ჩემი ნათესავები არ მოსწონდა… ერთხელ კი პირდაპირ ლევანს უთხრა:
— „თუ გინდა ბედნიერი იყო, ნინოს უნდა დაშორდე!“
ლევანი გაჩუმდა. იმ ღამით პირველად დავინახე მისი ცრემლები.
— „ნინო, არ ვიცი რა გავაკეთო… დედაჩემია… მაგრამ შენც მიყვარხარ,“ — მითხრა ჩურჩულით.
— „მე აღარ შემიძლია ასე ცხოვრება,“ — ვუპასუხე და ვიგრძენი, როგორ მტკიოდა გული.
მეგობრები მირჩევდნენ, რომ დროებით მშობლიურ საქართველოში დავბრუნებულიყავი. მაგრამ მე არ მინდოდა დანებება. ეს ჩემი ოჯახი იყო და ბრძოლას ვაპირებდი.
ერთ დღესაც, როცა მარინე მაღაზიაში წავიდა, ლევანს ვუთხარი:
— „თუ გინდა დედასთან იცხოვრო — მე წავალ. მაგრამ თუ ჩვენი ოჯახი გინდა — უნდა დავდგეთ ერთად.“
ლევანი ჩუმად იჯდა. მერე ხელი ჩამკიდა:
— „შენთან მინდა ვიყო.“
მარინე რომ დაბრუნდა და გაიგო ჩვენი საუბარი, სკანდალი ატეხა. ყვიროდა, ტიროდა, მემუქრებოდა კიდეც:
— „შენ მე დამივიწყებ? ეს ქალი უფრო მნიშვნელოვანია შენთვის?“
ლევანი პირველად დაუპირისპირდა:
— „დედა, ნინო ჩემი ცოლია. თუ ასე გაგიჭირდება ჩვენთან ცხოვრება — შეგიძლია საქართველოში დაბრუნდე.“
იმ ღამით მარინე მთელი ღამე ტიროდა. მე კი პირველად ვიგრძენი შვება და იმედი.
მაგრამ ყველაფერი ასე მარტივად არ დასრულებულა. მარინემ დაიწყო ჭორების გავრცელება საქართველოში: თითქოს მე ლევანი დავაშორე ოჯახს, თითქოს ცუდი ცოლი ვიყავი… ნათესავები მწერდნენ და მსაყვედურობდნენ.
ერთ დღეს დედაჩემი დამირეკა საქართველოდან:
— „ნინო, მართლა ასე ცუდად ექცევი მარინეს?“
— „დედა, შენ ხომ მიცნობ…“
— „ვიცი შვილო, მაგრამ ხალხი ბევრს ლაპარაკობს.“
დავიღალე ამ ბრძოლით. ემიგრაციაში ყოფნა ისედაც რთულია: უცხო ენა, უცხო ხალხი… ახლა კი საკუთარი ოჯახის დაცვა მიწევდა ყველაზე ახლობელი ადამიანისგან.
ერთხელ მარინემ ჩემზე ხელი ასწია. მაშინ ლევანმა საბოლოოდ მიიღო გადაწყვეტილება:
— „დედა, ბოდიში, მაგრამ ასე გაგრძელება აღარ შეიძლება.“
მარინე საქართველოში დაბრუნდა.
მაგრამ ჩვენი ურთიერთობა უკვე შეცვლილი იყო. მე და ლევანი ერთმანეთს ვუყურებდით და ვგრძნობდით იმ სიცარიელეს, რაც ამდენმა ბრძოლამ დატოვა.
ხანდახან ვფიქრობ: ღირს იყო ეს ყველაფერი? ღირს იყო ბრძოლა სიყვარულისთვის მაშინ, როცა ოჯახი ინგრევა?
ახლა ისევ ერთად ვართ, მაგრამ გულში მაინც რჩება შიში — ხომ არ დაბრუნდება მარინე? ხომ არ დაიწყება ყველაფერი თავიდან?
ხშირად ვეკითხები საკუთარ თავს: რამდენად ძლიერები ვართ ჩვენ — სიყვარულისთვის და საკუთარი თავისთვის? იქნებ ზოგჯერ უბრალოდ უნდა წავიდეთ და ახალი ცხოვრება დავიწყოთ?
თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილას?