შიში თუ რწმენა: როგორ ვიპოვე ძალა, რომ ზეთს დავპირისპირებოდი – ჩემი ამბავი
„ნინო, ხმა არ ამოიღო! არ გაბედო!“ – დათოს ყვირილი ისევ მესმის ყურებში. მაშინაც ასე იყო, იმ დღესაც, როცა ყველაფერი საბოლოოდ შეიცვალა. სამზარეულოში ვიდექი, ფანჯრიდან წვიმა მოჩანდა, სველი თბილისი და ჩემი გული – ორივე ერთნაირად სევდიანი. დათო, ჩემი ზეთი, ისევ ყვიროდა ჩემს შვილზე, თიკოზე. მე კი კედელთან მივეყუდე და ხელები მიკანკალებდა.
„დედა, გთხოვ, ნუ ერევი,“ – ჩურჩულით მითხრა თიკომ, თვალები ცრემლებით აევსო. ვიცოდი, რომ შიში მასაც ახრჩობდა, მაგრამ მე უფრო მეტად მეშინოდა – დათოსგან, ოჯახისგან, ჭორებისგან, საკუთარი უმწეობისგან.
დათო თიკოს ცოლად შარშან მოჰყვა. თავიდან თითქოს ყველაფერი კარგად იყო – სუფრები, ნათესავები, ბედნიერების სურათები ფეისბუქზე. მაგრამ მალე ყველაფერი შეიცვალა. დათო სულ უფრო ხშირად ბრაზდებოდა უმნიშვნელო რაღაცებზე: თიკომ სადილი დააგვიანა, ან სამსახურში დიდხანს დარჩა. ერთხელაც თიკომ დამირეკა: „დედა, შეგიძლია დღეს ჩემთან დარჩე?“ მაშინვე მივხვდი – რაღაც რიგზე ვერ იყო.
ჩემი ქმარი, გია, ყოველთვის მეუბნებოდა: „ოჯახში რაც ხდება, ოჯახში უნდა დარჩეს.“ მაგრამ მე ვგრძნობდი, რომ ეს უკვე აღარ იყო უბრალოდ ოჯახური კამათი. თიკო სულ უფრო იკეტებოდა საკუთარ თავში. ერთხელაც სახლში მისულმა მისი ხელზე სილურჯეები შევნიშნე. „კიბეზე დავეცი,“ მითხრა უხერხულად და მზერა ამარიდა.
იმ ღამით მთელი ღამე ვტიროდი. ღმერთს ვთხოვდი ძალას და გამბედაობას. „ღმერთო, ნუ დამტოვებ მარტო ამ ბრძოლაში,“ ვჩურჩულებდი ბალიშში თავჩარგული.
დათოსთან საუბარი რამდენჯერმე ვცადე. ერთხელაც ვუთხარი: „დათო, თიკო ძალიან დაღლილია ბოლო დროს.“ მან ირონიულად გამიღიმა: „თქვენი თაობა სულ ასეა – ყველაფერზე წუწუნებთ.“
თიკოს მამამ არაფერი იცოდა. გიასთვის ეს ყველაფერი „ქალური ამბები“ იყო. „დათო კარგი ბიჭია, უბრალოდ ცოტა მკაცრია,“ – მეუბნებოდა.
ერთ დღესაც თიკომ დამირეკა და ტირილით მითხრა: „დედა, აღარ შემიძლია.“ მაშინ მივხვდი – თუ ახლა არ დავიცავ ჩემს შვილს, მერე გვიან იქნება.
იმ საღამოს დათოს სახლში მივაკითხე. კარი გამიღო და გაკვირვებულმა შემომხედა:
– ნინო დეიდა? რამე მოხდა?
– უნდა ვისაუბროთ.
– ახლა არ მცალია.
– ახლა უნდა ვისაუბროთ! – პირველად ცხოვრებაში ხმას ავუწიე.
თიკო ოთახიდან გამოვიდა, თვალები ჩაწითლებული ჰქონდა.
– დედა… გთხოვ…
– არა, თიკო! საკმარისია! – ვუთხარი და დათოს მივუბრუნდი – შენს საქციელს ვეღარ ავიტან!
დათომ ხმა არ ამოიღო. რამდენიმე წამი სიჩუმეში გავიდა. მერე ჩაილაპარაკა:
– თქვენ ვერ გაიგებთ…
– მე ყველაფერი მესმის! – ვუთხარი მკაცრად – მესმის შვილის ტკივილი! მესმის დედის შიში! მესმის შენი სისუსტეც!
თიკო ტიროდა. მე კი პირველად ცხოვრებაში არ მეშინოდა დათოსგან. თითქოს ღმერთმა ძალა მომცა იმ წუთას.
– თუ კიდევ ერთხელ შეეხები ჩემს შვილს… პოლიციაში დავრეკავ!
დათომ თავი დახარა. მე კი თიკო ჩავიხუტე.
იმ ღამით თიკომ პირველად დაიძინა მშვიდად. მე კი ვიგრძენი, რომ რაღაც შეიცვალა – არა მხოლოდ ჩვენს ოჯახში, არამედ ჩემშიც.
მეორე დღეს დათომ ბოდიში მოიხადა. არ ვიცი, შეიცვალა თუ არა ბოლომდე. მაგრამ მე აღარ ვიყავი ის ნინო, რომელიც ჩუმად იტანდა ყველაფერს.
თიკოს მამამ მოგვიანებით გაიგო ყველაფერი. თავიდან გაბრაზდა ჩემზე – „ოჯახის სირცხვილი გარეთ რატომ გაიტანე?“ მაგრამ მერე მიხვდა: „შვილზე მეტი არაფერი არსებობს.“
ახლა თიკო ჩემთან ცხოვრობს დროებით. დათოსთან ურთიერთობას თავად გადაწყვეტს. მე კი ყოველ საღამოს ვლოცულობ მისთვის და ყველა იმ დედისთვის, ვინც შიშის გამო ხმას ვერ იღებს.
ხშირად ვფიქრობ: რატომ გვაშინებს ასე ძალიან ოჯახის შიგნით სიმართლის თქმა? რატომ გვგონია, რომ სიჩუმე გვიცავს?
ახლა ვიცი – რწმენა უფრო ძლიერია შიშზე. დედის გულს ვერაფერი შეაჩერებს.
ხანდახან საკუთარ თავს ვეკითხები: ნეტავ ადრე რომ გამებედა? იქნებ ბევრ ტკივილს ავცდებოდით? მაგრამ იქნებ სწორედ ეს გზა იყო საჭირო იმისთვის, რომ მე და თიკომ ერთმანეთი თავიდან გვეპოვნა?
თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილას? როგორ უნდა მოიქცეს დედა ასეთ სიტუაციაში?