გამოგდებული ორსულობის გამო: ათი წლის შემდეგ დაბრუნებული მშობლები და მიტევების ფასი

„ნინო, ნუ ტირი, გთხოვ… ასე არ შეიძლება! რას იტყვის ხალხი?!“ – დედაჩემის ხმა ჯერ კიდევ მესმის ყურებში, თითქოს ის ღამე ისევ ახლახანს იყო. მე კი უკვე ათი წელია გასული იმ დღიდან, როცა მშობლებმა სახლიდან გამომაგდეს. მაშინ მხოლოდ თვრამეტი წლის ვიყავი და მუცელში პატარა სიცოცხლე მიცემდა.

მამაჩემი, ბატონი გიორგი, ყოველთვის მკაცრი იყო. „ჩვენს ოჯახში ასე არ ხდება! სირცხვილია!“ – დაიღრიალა და კარი მომიჯახუნა. დედა კი ჩუმად ტიროდა, მაგრამ ვერ გაბედა წინააღმდეგობის გაწევა. იმ ღამეს ჩემი ბავშვობა დასრულდა.

პეტრე, ჩემი მაშინდელი შეყვარებული, ერთადერთი იყო, ვინც გვერდში დამიდგა. არც მას ჰყავდა მდიდარი ოჯახი, არც ბინა, არც სამსახური. ერთადერთი, რაც გვქონდა, ერთმანეთი იყო და ის პატარა ოთახი, რომელიც მეგობარმა დროებით დაგვითმო. პეტრე ღამით მუშაობდა ბარში, მე კი დილით ვალაგებდი სახლებში. მუცელი ნელ-ნელა მეზრდებოდა და შიში სულ უფრო მძაფრდებოდა.

ერთ დღესაც პეტრემ მითხრა: „ნინო, მე შენს გვერდით ვიქნები ყოველთვის. მთავარია, არ დანებდე.“

მაგრამ დანებება ხანდახან ძალიან მარტივია, როცა დაღლილი ხარ, როცა მშიერი ხარ და როცა მშობლებისგან მხოლოდ სირცხვილი და უარყოფა გახსოვს.

დავიბადე ბიჭი — ლუკა. მისი პირველი ტირილი იყო ჩემი ცხოვრების ყველაზე ბედნიერი წამი. პეტრე ცრემლებით უყურებდა შვილს და მე პირველად ვიგრძენი, რომ ოჯახი შეიძლება სხვანაირიც იყოს — თბილი, პატარა და ნამდვილი.

წლები გავიდა. ჩვენ ვცხოვრობდით ჯერ თბილისში, მერე ემიგრაციაში წავედით საბერძნეთში — იქ მეტი შანსი გვქონდა. მე მოხუცებს ვუვლიდი ათენში, პეტრე სამშენებლო სამუშაოებზე მუშაობდა. ლუკა ბაღში დადიოდა და ბერძნულსაც სწავლობდა.

მშობლებს არ შევხმიანებივარ. მხოლოდ ერთხელ, როცა ლუკას დაბადების დღე იყო და ძალიან მომენატრა დედის ხმა, დავრეკე. მან მხოლოდ მკაცრად მითხრა: „შენ თვითონ აირჩიე შენი გზა.“

მე კი ვცდილობდი არ მეგრძნო ტკივილი. მაგრამ ღამით, როცა ყველა იძინებდა, ჩუმად ვტიროდი.

ათი წელი გავიდა. საბერძნეთში უკვე პატარა ბინა ვიყიდეთ კრედიტით. ლუკა სკოლაში წავიდა. პეტრე ცოტა უკეთესი სამსახური იშოვა. თითქოს ყველაფერი დალაგდა.

ერთ დღესაც უცნობი ნომერი დამირეკა. ქართულად მკითხეს: „ნინო ხარ?“ – ხმა უცნაურად ნაცნობი იყო.

„დიახ… ვინ ბრძანდებით?“

„მე… დედაშენი ვარ.“

გული შემეკუმშა. რამდენიმე წამი ხმა ვერ ამოვიღე.

„დედა?..“

„ნინო, გთხოვ… მამას ინსულტი მოუვიდა. ძალიან გვიჭირს… არავინ გვყავს… იქნებ დაგვეხმარო რამით…“

ისეთი სიჩუმე ჩამოვარდა, თითქოს მთელი ათი წელი ერთ წამში დაბრუნდა.

„ახლა გახსოვთ რომ თქვენი შვილი ვარ?“ – ძლივს ამოვთქვი.

„გთხოვ… მაშინ სხვა დრო იყო… მამას ძალიან უჭირს…“

პეტრე გვერდით იჯდა და თვალებში მიყურებდა. „რას აპირებ?“ – ჩუმად მკითხა.

არ ვიცოდი რა მეპასუხა. მთელი ბავშვობა გამახსენდა — როგორ მასწავლიდნენ პატიოსნებას, როგორ მიყვარდა ჩემი ოჯახი… მაგრამ მერე გამახსენდა ის ღამე — სიბნელე, ცივი ქუჩა და დედის ცრემლები.

ორი დღე ვერაფერს ვჭამდი. ლუკამ მკითხა: „დედა, ცუდად ხარ?“

„არა, ჩემო ბიჭო… უბრალოდ ცოტა დავიღალე.“

პეტრემ მითხრა: „შენ უნდა გადაწყვიტო. მე შენს გვერდით ვარ.“

ბოლოს გადავწყვიტე — ჩავფრინდი თბილისში.

მშობლების სახლი ისევ ისეთი იყო — ძველი ავეჯით და ნაცნობი სუნით. მამაჩემი საწოლში იწვა — ძალიან დაბერებული და დასუსტებული იყო.

დედამ კარი გამიღო — თვალები ჩაწითლებული ჰქონდა.

„შვილო…“ – ჩუმად თქვა და ჩამეხუტა.

მე კი ვერაფერი ვუთხარი.

მამამ ძლივს ამოილაპარაკა: „მაპატიე… მაშინ ასე მეგონა სწორია…“

მე ვუყურებდი და ვერ ვხვდებოდი — რა უფრო მეტია ჩემში: წყენა თუ სიყვარული?

მათ დახმარება სჭირდებოდათ — წამლები, ექიმები, ფული… ყველაფერი მე უნდა მომეგვარებინა.

ორი კვირა დავრჩი თბილისში. ყოველ საღამოს დედასთან ვსაუბრობდი — თავიდან უხერხულად, მერე უფრო გულწრფელად.

ერთხელ მითხრა: „შვილო, შენ ყველაზე ძლიერი ხარ ჩვენს ოჯახში.“

მე კი ვფიქრობდი: ნუთუ ასე უნდა იყოს? ნუთუ მხოლოდ მაშინ გახსენდები მშობლებს, როცა უჭირთ?

თბილისიდან დაბრუნებულმა პეტრეს ვუთხარი: „არ ვიცი, სწორად მოვიქეცი თუ არა…“

მან ჩამეხუტა: „შენ ისეთი ხარ, როგორიც უნდა იყო.“

ახლა ისევ საბერძნეთში ვარ — ჩემი ოჯახით და ახალი ცხოვრებით. მაგრამ გულში მაინც რჩება კითხვა: რა უფრო ძნელია — წყენის შენარჩუნება თუ მიტევება? თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილას?