მდიდრული საჩუქრები შვილიშვილს, მაგრამ სახლში ვერ მიაქვს: „მოდი, აქ ითამაშე“ — ჩემი ოჯახური დრამა
— ნიკა, გთხოვ, ნუ ტირი, — ვეუბნები ჩემს ექვსი წლის შვილს, რომელიც ბაბუის სახლში დატოვებულ ახალ ელექტრო მანქანაზე ოცნებობს. — დედიკო, რატომ არ შემიძლია სახლში წამოვიღო? ბაბუამ მითხრა, რომ ჩემიაო! — ცრემლიანი თვალებით მიყურებს.
ამასობაში ჩემი ქმარი, ლაშა, უხერხულად დგას კართან და დედამისს უხსნის: — დედა, ხომ შეიძლება ნიკამ მანქანა სახლში წამოიღოს? ძალიან უნდა…
— არა, შვილო, აქეთ უფრო უსაფრთხოა. აქ დიდი ეზოა, მეზობლები არ შეაწუხებს. თანაც, ჩვენც გვიხარია, როცა მოდიხართ და ერთად ვთამაშობთ, — მშვიდად პასუხობს დედამთილი, ქალბატონი მარინა.
ეს სცენა უკვე მერამდენედ მეორდება. მარინა და ბიძია გია შეძლებულები არიან: სამი ბინა თბილისში, აგარაკი ბაკურიანში, ახალი ჯიპი და მუდმივად სავსე მაცივარი. ჩვენ კი — მე და ლაშა — პატარა ბინაში ვცხოვრობთ საბურთალოზე, იპოთეკით და მუდმივი ეკონომიის რეჟიმში. ლაშა პროგრამისტია, მე საბავშვო ბაღში ვმუშაობ აღმზრდელად. ჩვენი ხელფასები ძლივს გვყოფნის კომუნალურებზე და ნიკას საბავშვო წრეებზე.
ყველაზე მეტად მტკივა ის მომენტი, როცა ნიკა ბაბუის სახლში დატოვებულ სათამაშოებს იხსენებს. იქ ყველაფერი აქვს: ლეგოს უზარმაზარი კოლექცია, ელექტრო მანქანა, დისტანციური მართვის თვითმფრინავი, პლანშეტი… მაგრამ სახლში მხოლოდ უბრალო სათამაშოები აქვს. ერთხელაც ვკითხე მარინას:
— ქალბატონო მარინა, იქნებ ნიკას ერთი-ორი სათამაშო მაინც წამოვიღოთ სახლში?
— ემილია, შვილო, ხომ იცი, რომ აქ უფრო კარგად ინახება. ბავშვი რომ მოვა, ყველაფერი ადგილზე დახვდება. თანაც, ასე უფრო ხშირად მოვლენ ჩვენთან.
ეს პასუხი გულში მხვდება. თითქოს ნიკას სიყვარულით მანიპულირებენ — თუ გინდა შენი საყვარელი ნივთები ნახო, მოდი ბებია-ბაბუასთან. მაგრამ ჩვენთვის ეს ყოველთვის მარტივი არაა: ლაშა ხშირად მუშაობს შაბათ-კვირასაც; მე კი კვირაში ერთხელ თუ მოვახერხებ ნიკას წაყვანას.
ერთხელაც ნიკამ მითხრა:
— დედიკო, ბებია-ბაბუას უფრო უყვარვარ? იმიტომ რომ მათთან ყველაფერი მაქვს…
გული ჩამწყდა. როგორ ავუხსნა ბავშვს, რომ სიყვარული ნივთებში არ იზომება? როგორ დავიცვა ჩემი შვილის ღირსება და თვითშეფასება ასეთ სიტუაციაში?
ლაშასთან ამ თემაზე საუბარი რთულია. ის დედამისის სიტყვებს იმეორებს: — ემილია, ხომ ხედავ, რომ ჩვენი ფინანსური მდგომარეობა სხვანაირია. დედაჩემი ასე გამოხატავს სიყვარულს. ნუ ეჩხუბები.
მაგრამ მე ვგრძნობ, რომ ეს ყველაფერი ჩვენს ოჯახში უხილავ კედლებს აშენებს. ნიკა სულ უფრო ხშირად ამბობს: — დედიკო, როდის მივალთ ბებია-ბაბუასთან? იქ უკეთესია…
ერთ დღესაც მოთმინება დამეკარგა. საღამოს ლაშას ვუთხარი:
— ასე აღარ შეიძლება! ნიკა საკუთარ სახლში უცხოდ გრძნობს თავს. გთხოვ, დაელაპარაკე დედაშენს ან მე თავად ვეტყვი ყველაფერს.
ლაშამ თავი ჩაღუნა: — ვიცი, რომ რთულია… მაგრამ ხომ იცი, დედაჩემს ვერაფერს შეაგნებინებ.
მეორე დღეს სამსახურში მთელი დღე ამაზე ვფიქრობდი. ბავშვებთან მუშაობამ ცოტა დამამშვიდა, მაგრამ შინ დაბრუნებულმა ისევ იგივე სცენა დამხვდა: ნიკა თავის პატარა მანქანას ატრიალებდა და ჩუმად ბუტბუტებდა: — ეს არ მიყვარს… ბაბუას მანქანა მინდა…
იმ საღამოს მარინამ დაგვირეკა:
— ემილია, ხვალ მოდით სადილად. ნიკას ახალი სათამაშო ვიყიდეთ — ძალიან გაუხარდება!
გულში სიბრაზე მომაწვა. რატომ უნდა იყოს ჩემი შვილი ბედნიერი მხოლოდ მაშინ, როცა სხვაგანაა? რატომ უნდა იყოს მისი სიხარული დროებითი და პირობებზე დამოკიდებული?
მეორე დღეს სადილზე წავედით. მარინამ მართლაც ულამაზესი სათამაშო მანქანა აჩუქა ნიკას. ბავშვმა სიხარულით დაიყვირა: — ჩემიაო! მაგრამ როცა წასვლის დრო მოვიდა და მანქანის წაღება მოინდომა, მარინამ ისევ იგივე უთხრა:
— არა, ნიკუშა, ეს აქ უნდა დარჩეს. როცა მოხვალთ, ითამაშებ.
ნიკამ თავი დახარა და ჩუმად ატირდა.
— დედა! — ხმამაღლა ვთქვი მე. — ასე არ შეიძლება! ბავშვი ვერ ხვდება რატომ არ შეუძლია თავისი ნივთების სახლში წაღება.
მარინა გაკვირვებული მიყურებდა:
— ემილია, შვილო… ხომ გითხარი უკვე…
— არა! — ხმამაღლა გავიმეორე. — ასე ბავშვი საკუთარ სახლშიც უბედურად გრძნობს თავს.
ლაშამ უხერხულად ჩაახველა: — ემილია…
— არა ლაშა! დღეს უნდა დავასრულოთ ეს ამბავი!
მარინამ თავი დახარა: — კარგი… თუ ასე გინდათ… მაგრამ იცოდეთ, მერე აღარ იქნება ასეთი საჩუქრები.
— მთავარია ნიკა ბედნიერი იყოს საკუთარ სახლში! — ვთქვი მტკიცედ.
იმ საღამოს ნიკა პირველად დაბრუნდა სახლში თავისი ახალი მანქანით ხელში და მთელი ღამე თამაშობდა.
მაგრამ მეორე დღეს მარინამ აღარ დაგვირეკა. არც ბიძია გია გამოჩენილა. თითქოს რაღაც დაინგრა ჩვენს ურთიერთობაში.
ლაშა ჩუმად იყო მთელი საღამო. ბოლოს მითხრა:
— იქნებ ზედმეტი მოგივიდა? დედაჩემი ძალიან განიცდის…
— იქნებ მართლა ზედმეტი მომივიდა? იქნებ ოჯახური სიმშვიდისთვის უნდა დამეთმო? მაგრამ მაშინ ჩემი შვილის ბედნიერებას დავთმობდი…
დღესაც ხშირად ვფიქრობ ამ ყველაფერზე: რა უფრო მნიშვნელოვანია — ოჯახური სიმშვიდე თუ შვილის ემოციური კეთილდღეობა? როგორ მოვიქცე ისე, რომ არც საკუთარი თავი დავკარგო და არც ოჯახი დავანგრიო?
ხანდახან ვფიქრობ: იქნებ თქვენ რას იზამდით ჩემს ადგილას? რა უფრო მნიშვნელოვანია თქვენთვის — ბავშვის ბედნიერება თუ ოჯახის ტრადიციების დაცვა?