სიყვარული, რომელიც მტკივნეულია: ჩემი ოჯახის ამბავი ღალატსა და პატიებაზე

„ნინო, გთხოვ, ნუ გაართულებ ყველაფერს…“ – ეს იყო ბოლო სიტყვები, რაც მისგან მოვისმინე იმ საღამოს. სამზარეულოში ვიდექი, ხელში ჩაის ჭიქა მეჭირა და თითები ისე მიბუჟებოდა, ვერც კი ვგრძნობდი. ჩემი ქმარი, ლევანი, ჩემ წინ იდგა, თვალებში ვერ მიყურებდა. ოთახში სიჩუმე ჩამოწვა, მხოლოდ საათის წიკწიკი ისმოდა.

„რას ნიშნავს ნუ გავართულებ? შენ მიდიხარ! მე და საბა მარტო გვტოვებ! ეს არ არის რთული?“ – ხმა ამიკანკალდა, მაგრამ ცრემლები არ წამსვლია. თითქოს გული გამიშეშდა.

ლევანმა თავი დახარა. „მაპატიე, ნინო. მე… მე სხვას ვუყვარვარ.“

ამ სიტყვებმა ყველაფერი შეცვალა. თითქოს მთელი ცხოვრება ერთ წამში ჩამენგრა თავზე. ჩვენი საერთო ოცნებები – სახლი ვაკეში, საბას მომავალი, ზაფხულები ბათუმში – ყველაფერი გაქრა. მხოლოდ სიცარიელე დარჩა.

მეორე დილას ლევანი წავიდა. საბა ჯერ კიდევ ეძინა. ვერ გავბედე გამეღვიძებინა და მეთქვა, რომ მამა აღარ დაბრუნდებოდა. მთელი დღე სახლში დავდიოდი, თითქოს რაღაცას ვეძებდი – პასუხებს, მიზეზებს, ან უბრალოდ ძალას, რომ არ დავმტვრეულიყავი.

დედაჩემი დამირეკა. „ნინო, მოდი ჩვენთან სოფელში. ცოტა ხნით მაინც.“

არ მინდოდა წასვლა. მეგონა, თბილისში დარჩენა ყველაფერს შეაკავებდა – თითქოს ლევანი შეიძლება დაბრუნებულიყო, ან ყველაფერი სიზმარი იყო. მაგრამ საბასთვის უნდა მეძლია ძალა.

სოფელში ჩასვლისას დედაჩემი კართან დამხვდა. ჩამეხუტა ისე ძლიერად, როგორც ბავშვობაში. „ყველაფერი კარგად იქნება, შვილო,“ – ჩამჩურჩულა.

მაგრამ არაფერი იყო კარგად. ღამით საბა ტიროდა – მამას ეძებდა. მე კი ვცდილობდი არ მეტირა მის წინაშე. დედაჩემი ჩუმად შემოდიოდა ოთახში და ჩემს გვერდით ჯდებოდა.

„შენ ძლიერი ხარ, ნინო,“ – მეუბნებოდა ხოლმე.

მაგრამ მე არ ვიყავი ძლიერი. ყოველ დილით ვიღვიძებდი იმ იმედით, რომ ყველაფერი შეიცვლებოდა. მაგრამ არაფერი იცვლებოდა.

ერთ დღეს საბამ მკითხა: „დედა, მამა როდის დაბრუნდება?“

გავშრი. არ ვიცოდი რა მეთქვა.

„მამა ახლა ცოტა შორსაა, მაგრამ ყოველთვის გეყვარება,“ – ამოვილუღლუღე.

საბამ თავი დახარა და ფანჯარაში გაიხედა.

დედაჩემი ცდილობდა გვერდში დამდგომოდა – საჭმელს მიმზადებდა, საბასთან თამაშობდა. მაგრამ ღამით მაინც მარტო ვრჩებოდი ჩემს ფიქრებთან.

ერთხელ სოფლის მაღაზიაში ნაცნობი ქალი შემხვდა – ნანა დეიდა.

„ნინო, მართალია რაც ამბობენ? ლევანი წავიდა?“

თავი დავუქნიე.

„ეჰ… კაცები ასეთი არიან,“ – ჩაილაპარაკა და მხარზე ხელი დამადო.

ეს სიტყვები გულში მეჩხვლიტა. თითქოს ჩემი ტკივილი ჩვეულებრივი ამბავი იყო ყველასთვის.

ზაფხული ისე გავიდა, რომ ლევანს ხმა არ გაუცია. საბას დაბადების დღეზეც კი არ დარეკა. ბავშვი სულ უფრო ჩუმი ხდებოდა. მე კი ყოველდღე ვცდილობდი გამეღიმა მისთვის – მაგრამ შინაგანად სულ უფრო ვიშლებოდი.

ერთ დღეს დედაჩემმა მითხრა: „ნინო, ასე ვერ იცხოვრებ. უნდა აპატიო – არა მისთვის, შენთვის.“

„როგორ ვაპატიო? როგორ უნდა ვაპატიო ის, ვინც ასე გვატკინა?“

დედამ ხელი ჩამჭიდა.

„შვილო, თუ არ აპატიებ, ამ ტკივილს მთელი ცხოვრება ატარებ.“

ამ სიტყვებზე ბევრი ვიფიქრე. ღამით ფანჯარასთან ვიჯექი და ვფიქრობდი: იქნებ მართლა უნდა ვაპატიო? იქნებ ეს ერთადერთი გზაა წინსვლისთვის?

შემოდგომაზე თბილისში დავბრუნდით. სამსახურში დავიწყე მუშაობა – საბავშვო ბაღში აღმზრდელად მივეწყვე. ბავშვებთან ყოფნა მიხაროდა – მათი სიცილი რაღაც იმედს მაძლევდა.

ერთ დღეს საბამ მკითხა: „დედა, შენ გიყვარს მამა?“

გავშრი.

„იცი რა… სიყვარული ზოგჯერ მტკივნეულია,“ – ვუთხარი ბოლოს.

საბამ თავი დამიქნია და ჩუმად გავიდა ოთახიდან.

მერე ლევანმა დარეკა. თითქმის ერთი წელი იყო გასული მისი წასვლიდან.

„ნინო… მინდა საბას ვნახო.“

გული ამიჩქარდა. არ ვიცოდი რა მინდოდა – მეზიზღებოდა თუ ისევ მიყვარდა?

შევხვდით პარკში. საბა უხმოდ იჯდა მამის გვერდით. ლევანი ცდილობდა დაელაპარაკებინა, მაგრამ ბავშვი ჩუმად იყო.

მე შორიდან ვუყურებდი მათ და ვფიქრობდი: ღირს თუ არა პატიება? შეიძლება თუ არა თავიდან დაწყება?

ლევანმა მომიბრუნდა: „ნინო… ვიცი, რომ ძალიან გატკინე. მაგრამ მინდა ყველაფერი გამოვასწორო.“

გულში რაღაც ამიჩუყდა. მაგრამ ვიცოდი – ძველი აღარ დაბრუნდებოდა.

„შენ ახლა სხვა ოჯახი გაქვს,“ – ვუთხარი მშვიდად.

ლევანმა თავი დახარა.

„მაგრამ საბას მამობა შეგიძლია იყო.“

იმ საღამოს სახლში დაბრუნებულმა სარკეში ჩავიხედე და პირველად დავინახე ქალი, რომელიც აღარ იყო მხოლოდ დედა ან ცოლი – არამედ ადამიანი, რომელსაც შეუძლია ტკივილის გადალახვა.

ახლა ვიცი: ყველაზე დიდი ტკივილიც კი გვასწავლის რაღაცას საკუთარ თავზე და სიყვარულზე. შეიძლება ვერასდროს დავივიწყო ის ღამე სამზარეულოში, მაგრამ ვიცი – ცხოვრება გრძელდება და მე ისევ შემიძლია ვიყო ბედნიერი.

ხანდახან ვფიქრობ: ნეტავ რა არის ნამდვილი პატიება? შეიძლება თუ არა გულიდან ამოიშალოს ის ტკივილი, რაც ყველაზე ახლობელმა ადამიანმა მოგაყენა? იქნებ თქვენც გქონიათ მსგავსი განცდები?